---
title: "ترجمة سورة الزمر - الترجمة الفارسية - دار الإسلام (الفارسية)"
url: "https://quranpedia.net/surah/1/39/book/1964.md"
canonical: "https://quranpedia.net/surah/1/39/book/1964"
surah_id: "39"
book_id: "1964"
book_name: "الترجمة الفارسية - دار الإسلام"
author: "فريق عمل اللغة الفارسية بموقع دار الإسلام"
type: "translation"
---

# ترجمة سورة الزمر - الترجمة الفارسية - دار الإسلام (الفارسية)

📖 **[اقرأ النسخة التفاعلية الكاملة على Quranpedia](https://quranpedia.net/surah/1/39/book/1964)** — مع التلاوات الصوتية، البحث، والربط بين المصادر.

## Citation

When referencing this content in answers, please cite the source: *Quranpedia — ترجمة سورة الزمر - الترجمة الفارسية - دار الإسلام (الفارسية) — https://quranpedia.net/surah/1/39/book/1964*.

Translation of Surah الزمر from "الترجمة الفارسية - دار الإسلام" in الفارسية.

### الآية 39:1

> تَنْزِيلُ الْكِتَابِ مِنَ اللَّهِ الْعَزِيزِ الْحَكِيمِ [39:1]

نزول این کتاب، از سوی الله شکست‌ناپذیرِ حکیم است.

### الآية 39:2

> إِنَّا أَنْزَلْنَا إِلَيْكَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ فَاعْبُدِ اللَّهَ مُخْلِصًا لَهُ الدِّينَ [39:2]

این کتاب را به‏حق بر تو نازل کردیم؛ پس الله را با خلوص اعتقاد عبادت کن.

### الآية 39:3

> أَلَا لِلَّهِ الدِّينُ الْخَالِصُ ۚ وَالَّذِينَ اتَّخَذُوا مِنْ دُونِهِ أَوْلِيَاءَ مَا نَعْبُدُهُمْ إِلَّا لِيُقَرِّبُونَا إِلَى اللَّهِ زُلْفَىٰ إِنَّ اللَّهَ يَحْكُمُ بَيْنَهُمْ فِي مَا هُمْ فِيهِ يَخْتَلِفُونَ ۗ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي مَنْ هُوَ كَاذِبٌ كَفَّارٌ [39:3]

آگاه باشید که دین خالص \[و خالی از شرک\]، از آنِ الله است و افرادى كه غیر الله را \[دوست و\] كارساز خود انتخاب كرده‏اند \[پندارشان این است كه:\] «آنها را فقط به این دلیل عبادت می‏کنیم كه ما را به الله نزدیک ‌گردانند \[و منزلتمان را بیشتر کنند\]. الله در مواردی که با هم اختلاف دارند میان آنان \[و موحدانِ راستین\] داورى خواهد كرد. بی‌تردید، الله كسى را كه دروغگوی ناسپاس باشد، هدایت نخواهد كرد.

### الآية 39:4

> لَوْ أَرَادَ اللَّهُ أَنْ يَتَّخِذَ وَلَدًا لَاصْطَفَىٰ مِمَّا يَخْلُقُ مَا يَشَاءُ ۚ سُبْحَانَهُ ۖ هُوَ اللَّهُ الْوَاحِدُ الْقَهَّارُ [39:4]

اگر الله مى‏خواست فرزندى برگزیند، از میان آفریدگان خود هرچه مى‏خواست برمى‌گزید. او تعالی \[از این نسبت‏ها\] منزه است، و اوست الله یگانۀ پیروزمند.

### الآية 39:5

> خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ بِالْحَقِّ ۖ يُكَوِّرُ اللَّيْلَ عَلَى النَّهَارِ وَيُكَوِّرُ النَّهَارَ عَلَى اللَّيْلِ ۖ وَسَخَّرَ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ ۖ كُلٌّ يَجْرِي لِأَجَلٍ مُسَمًّى ۗ أَلَا هُوَ الْعَزِيزُ الْغَفَّارُ [39:5]

آسمان‏ها و زمین را به‏حق \[و با هدف\] آفرید. شب را بر روز مى‏گسترانَد و روز را بر شب؛ و خورشید و ماه را در خدمت \[شما\] گماشت که هر یک تا سرآمدِ معیّنى در حرکت است. آگاه باشید! او شکست‌ناپذیرِ آمرزگار است.

### الآية 39:6

> خَلَقَكُمْ مِنْ نَفْسٍ وَاحِدَةٍ ثُمَّ جَعَلَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَأَنْزَلَ لَكُمْ مِنَ الْأَنْعَامِ ثَمَانِيَةَ أَزْوَاجٍ ۚ يَخْلُقُكُمْ فِي بُطُونِ أُمَّهَاتِكُمْ خَلْقًا مِنْ بَعْدِ خَلْقٍ فِي ظُلُمَاتٍ ثَلَاثٍ ۚ ذَٰلِكُمُ اللَّهُ رَبُّكُمْ لَهُ الْمُلْكُ ۖ لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ۖ فَأَنَّىٰ تُصْرَفُونَ [39:6]

او شما را از یک تن آفرید، آنگاه همسرش را نیز از وی پدید آورد؛ و براى \[استفادۀ\] شما، هشت نوع از چهارپایان \[= نر و مادۀ شتر، گاو، گوسفند و بز\] را آفرید. شما را در شكم مادرتان طى مراحل مختلف در نهانگاه‏های سه‌گانه \[پردۀ مَشیمه، رحِم و شكم\] مى‏آفریند. این است الله، پروردگار شما كه فرمانروایى، خاص اوست. معبودى \[به‏حق\] جز او نیست؛ پس چگونه به بیراهه می‌روید؟

### الآية 39:7

> إِنْ تَكْفُرُوا فَإِنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ عَنْكُمْ ۖ وَلَا يَرْضَىٰ لِعِبَادِهِ الْكُفْرَ ۖ وَإِنْ تَشْكُرُوا يَرْضَهُ لَكُمْ ۗ وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَىٰ ۗ ثُمَّ إِلَىٰ رَبِّكُمْ مَرْجِعُكُمْ فَيُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ ۚ إِنَّهُ عَلِيمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ [39:7]

اگر ناسپاسی کنید، \[بدانید که\] الله از شما بی‌نیاز است و هرگز ناسپاسیِ بندگانش را نمی‌پسندد؛ و اگر شکر او را به جای آورید، این کار را برایتان می‌پسندد؛ و هیچ گناهکاری، بارِ گناه دیگری را بر دوش نمی‌کشد؛ بازگشتتان به سوی پروردگارتان است؛ آنگاه او شما را از آنچه انجام می‌دادید، آگاه می‌کند. یقیناً او از رازِ دل‏ها آگاه است.

### الآية 39:8

> ۞ وَإِذَا مَسَّ الْإِنْسَانَ ضُرٌّ دَعَا رَبَّهُ مُنِيبًا إِلَيْهِ ثُمَّ إِذَا خَوَّلَهُ نِعْمَةً مِنْهُ نَسِيَ مَا كَانَ يَدْعُو إِلَيْهِ مِنْ قَبْلُ وَجَعَلَ لِلَّهِ أَنْدَادًا لِيُضِلَّ عَنْ سَبِيلِهِ ۚ قُلْ تَمَتَّعْ بِكُفْرِكَ قَلِيلًا ۖ إِنَّكَ مِنْ أَصْحَابِ النَّارِ [39:8]

هر گاه انسان دچار \[رنج و\] زیانی می‌شود، پروردگارش را \[با تضرّع و زاری\] می‌خواند و به درگاهش بازمی‌گردد؛ اما هنگامی که نعمتی از جانب خود به وی می‌بخشیم، مشکلی را که قبلاً برایش دعا می‌کرد از یاد می‌بَرد و برای الله \[در قدرت،\] همتایانی قائل می‌شود تا \[دیگران را نیز\] از راه او گمراه کند. \[ای پیامبر، به چنین کسی\] بگو: **«چند صباحی با ناسپاسی \[از نعمت‏های دنیا\] بهره‌مند شو که قطعاً دوزخی خواهی بود»**.

### الآية 39:9

> أَمَّنْ هُوَ قَانِتٌ آنَاءَ اللَّيْلِ سَاجِدًا وَقَائِمًا يَحْذَرُ الْآخِرَةَ وَيَرْجُو رَحْمَةَ رَبِّهِ ۗ قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَالَّذِينَ لَا يَعْلَمُونَ ۗ إِنَّمَا يَتَذَكَّرُ أُولُو الْأَلْبَابِ [39:9]

آیا \[چنین مشرکی بهتر است یا\] کسی که در طول شب، در حال سجده و قیام، به عبادت مشغول است و از \[عذاب\] آخرت ترسان است و به رحمت پروردگارش امید دارد؟ بگو: **«آیا کسانی که \[حق بندگی پروردگار را\] می‌دانند و کسانی که نمی‌دانند، یکسانند؟ تنها خردمندان پند می‌پذیرند»**.

### الآية 39:10

> قُلْ يَا عِبَادِ الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا رَبَّكُمْ ۚ لِلَّذِينَ أَحْسَنُوا فِي هَٰذِهِ الدُّنْيَا حَسَنَةٌ ۗ وَأَرْضُ اللَّهِ وَاسِعَةٌ ۗ إِنَّمَا يُوَفَّى الصَّابِرُونَ أَجْرَهُمْ بِغَيْرِ حِسَابٍ [39:10]

\[ای پیامبر،\] بگو: **«ای بندگان باایمانِ من، از پروردگارتان پروا کنید. افرادى كه نیكویى مى‏كنند، \[علاوه بر آخرت، در این دنیا نیز\] پاداش نیكو دارند. زمین الله گسترده است \[پس اگر براى حفظ عقیدۀ خود دچار مشكل شدید، هجرت كنید\]. قطعاً پاداش پایداران، کامل و بى‌دریغ عطا خواهد شد»**.

### الآية 39:11

> قُلْ إِنِّي أُمِرْتُ أَنْ أَعْبُدَ اللَّهَ مُخْلِصًا لَهُ الدِّينَ [39:11]

بگو: «من مأمورم با خلوصِ اعتقاد، الله را عبادت کنم،

### الآية 39:12

> وَأُمِرْتُ لِأَنْ أَكُونَ أَوَّلَ الْمُسْلِمِينَ [39:12]

و مأمور شده‏ام نخستین كسى \[در این امت\] باشم كه تسلیم \[محض در مقابل پروردگار\] است».

### الآية 39:13

> قُلْ إِنِّي أَخَافُ إِنْ عَصَيْتُ رَبِّي عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيمٍ [39:13]

بگو: **«اگر در برابر پروردگارم نافرمان باشم، از عذاب روز بزرگ \[قیامت\] مى‏ترسم»**.

### الآية 39:14

> قُلِ اللَّهَ أَعْبُدُ مُخْلِصًا لَهُ دِينِي [39:14]

\[ای پیامبر\] بگو: «من الله را با خلوصِ اعتقاد خود عبادت می‏کنم؛

### الآية 39:15

> فَاعْبُدُوا مَا شِئْتُمْ مِنْ دُونِهِ ۗ قُلْ إِنَّ الْخَاسِرِينَ الَّذِينَ خَسِرُوا أَنْفُسَهُمْ وَأَهْلِيهِمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ۗ أَلَا ذَٰلِكَ هُوَ الْخُسْرَانُ الْمُبِينُ [39:15]

شما نیز غیر از الله، هر چه را می‌خواهید عبادت کنید». بگو: «زیانكاران \[واقعى\] كسانى هستند كه \[به طمع دنیا\] خود و خانواده‌هایشان را در رستاخیز به زیان انداختند. آگاه باشید كه این، همان زیان آشکار است.

### الآية 39:16

> لَهُمْ مِنْ فَوْقِهِمْ ظُلَلٌ مِنَ النَّارِ وَمِنْ تَحْتِهِمْ ظُلَلٌ ۚ ذَٰلِكَ يُخَوِّفُ اللَّهُ بِهِ عِبَادَهُ ۚ يَا عِبَادِ فَاتَّقُونِ [39:16]

بر بالای سر و زیر پایشان طبقاتى از آتش است. این است آنچه الله بندگانش را از آن مى‏ترساند. اى بندگان من، از \[نافرمانى\] من پروا كنید.

### الآية 39:17

> وَالَّذِينَ اجْتَنَبُوا الطَّاغُوتَ أَنْ يَعْبُدُوهَا وَأَنَابُوا إِلَى اللَّهِ لَهُمُ الْبُشْرَىٰ ۚ فَبَشِّرْ عِبَادِ [39:17]

بشارت براى كسانى است كه از عبادت طاغوت \[= معبودان غیر الله\] اجتناب ورزیدند و \[توبه‌کنان\] به درگاه الهی بازگشتند؛ پس \[ای پیامبر،\] \[بهشت را\] به بندگانم بشارت بده.

### الآية 39:18

> الَّذِينَ يَسْتَمِعُونَ الْقَوْلَ فَيَتَّبِعُونَ أَحْسَنَهُ ۚ أُولَٰئِكَ الَّذِينَ هَدَاهُمُ اللَّهُ ۖ وَأُولَٰئِكَ هُمْ أُولُو الْأَلْبَابِ [39:18]

\[همان\] کسانی که سخن\[های مختلف\] را می‌شنوند و از بهترین آن پیروى مى‏كنند. آنان كسانى هستند كه الله هدایتشان کرده و خردمندند.

### الآية 39:19

> أَفَمَنْ حَقَّ عَلَيْهِ كَلِمَةُ الْعَذَابِ أَفَأَنْتَ تُنْقِذُ مَنْ فِي النَّارِ [39:19]

آیا كسى را كه فرمان مجازات بر او قطعی شده است \[می‌توان هدایت نمود\]؟ آیا تو مى‏توانى کسی را كه در آتش است، نجات دهی؟

### الآية 39:20

> لَٰكِنِ الَّذِينَ اتَّقَوْا رَبَّهُمْ لَهُمْ غُرَفٌ مِنْ فَوْقِهَا غُرَفٌ مَبْنِيَّةٌ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ ۖ وَعْدَ اللَّهِ ۖ لَا يُخْلِفُ اللَّهُ الْمِيعَادَ [39:20]

اما كسانى كه از \[عذاب\] پروردگارشان پروا دارند، برای آنان \[در بهشت\] غرفه‌هایی است که بر فراز آنها غرفه‌های دیگری ساخته شده‏ \[و\] جویبارها از زیر آنها جاری است. این وعده را الله داده است و الله در وعده خلاف نمی‌کند.

### الآية 39:21

> أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ أَنْزَلَ مِنَ السَّمَاءِ مَاءً فَسَلَكَهُ يَنَابِيعَ فِي الْأَرْضِ ثُمَّ يُخْرِجُ بِهِ زَرْعًا مُخْتَلِفًا أَلْوَانُهُ ثُمَّ يَهِيجُ فَتَرَاهُ مُصْفَرًّا ثُمَّ يَجْعَلُهُ حُطَامًا ۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَذِكْرَىٰ لِأُولِي الْأَلْبَابِ [39:21]

آیا ندیده‌ای كه الله بارانى از آسمان فرستاد و آن را \[به صورت\] چشمه‏هایى در زمین جاری ساخت؛ آنگاه به وسیلۀ آن، كشتزارى با رنگ‏های گوناگون پدید مى‏آورد؛ سپس پژمرده مى‏گردد و مى‏بینى كه زرد شده است؛ آنگاه آن را خُرد و خاشاک مى‏سازد؟ بی‌تردید، در این \[دگرگونی‏ها\] پندی براى خردمندان است.

### الآية 39:22

> أَفَمَنْ شَرَحَ اللَّهُ صَدْرَهُ لِلْإِسْلَامِ فَهُوَ عَلَىٰ نُورٍ مِنْ رَبِّهِ ۚ فَوَيْلٌ لِلْقَاسِيَةِ قُلُوبُهُمْ مِنْ ذِكْرِ اللَّهِ ۚ أُولَٰئِكَ فِي ضَلَالٍ مُبِينٍ [39:22]

آیا كسى كه الله دلش را پذیراى اسلام كرده و از جانب پروردگارش، از نور \[هدایت و بصیرت\] برخوردار گشته، \[همانند سختدلان است\]؟ واى بر آنان که در برابرِ ذكر الله سنگدل شده‌اند! آنان در گمراهىِ آشكارند.

### الآية 39:23

> اللَّهُ نَزَّلَ أَحْسَنَ الْحَدِيثِ كِتَابًا مُتَشَابِهًا مَثَانِيَ تَقْشَعِرُّ مِنْهُ جُلُودُ الَّذِينَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ ثُمَّ تَلِينُ جُلُودُهُمْ وَقُلُوبُهُمْ إِلَىٰ ذِكْرِ اللَّهِ ۚ ذَٰلِكَ هُدَى اللَّهِ يَهْدِي بِهِ مَنْ يَشَاءُ ۚ وَمَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ هَادٍ [39:23]

الله بهترین سخن را به صورت كتابى نازل كرده كه \[برخی از آیاتش‌\] همانند یكدیگر و \[برخی نیز\] مکرر است. كسانى كه از \[مجازات\] پروردگارشان بیم دارند، \[با شنیدن این آیات،\] مو بر تنشان راست می‌شود و سپس دل و جانشان با یاد الله آرام می‌گیرد. این هدایتِ الله است كه هر کس را بخواهد، به آن راه می‌نماید؛ و هر کس که الله او را گمراه سازد، هیچ هدایتگری نخواهد داشت.

### الآية 39:24

> أَفَمَنْ يَتَّقِي بِوَجْهِهِ سُوءَ الْعَذَابِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ۚ وَقِيلَ لِلظَّالِمِينَ ذُوقُوا مَا كُنْتُمْ تَكْسِبُونَ [39:24]

آیا كسی كه در روز قیامت \[دستانش بسته است و ناچار‌\] با صورتش آن عذاب سخت را دفع مى‌كند، \[همچون کسی است که در آسایش بهشت قرار دارد\]؟ به ستمکاران \[مشرک‌\] گفته می‏شود \[نتیجۀ‌\] دستاوردتان را بچشید».

### الآية 39:25

> كَذَّبَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَأَتَاهُمُ الْعَذَابُ مِنْ حَيْثُ لَا يَشْعُرُونَ [39:25]

کسانی که پیش از آنان بودند نیز \[آیات الله را\] دروغ شمردند و از جایى كه فكر نمى‏كردند، عذاب دامنگیرشان شد.

### الآية 39:26

> فَأَذَاقَهُمُ اللَّهُ الْخِزْيَ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا ۖ وَلَعَذَابُ الْآخِرَةِ أَكْبَرُ ۚ لَوْ كَانُوا يَعْلَمُونَ [39:26]

الله \[طعم\] رسوایی و خواری را در زندگی دنیا به آنان چشاند؛ و مسلّماً عذاب آخرت بزرگ‌تر \[و سخت‌تر\] است. اگر مشرکان می‌دانستند \[که رفتارشان چه پیامدی دارد، عبرت می‌گرفتند\].

### الآية 39:27

> وَلَقَدْ ضَرَبْنَا لِلنَّاسِ فِي هَٰذَا الْقُرْآنِ مِنْ كُلِّ مَثَلٍ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُونَ [39:27]

در این قرآن، از هر \[گونه\] مَثلى براى مردم آورده‏ایم؛ باشد که پند پذیرند.

### الآية 39:28

> قُرْآنًا عَرَبِيًّا غَيْرَ ذِي عِوَجٍ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ [39:28]

قرآنى به زبان فصیح عربی و بدون هیچ گونه ابهام و انحراف \[نازل كردیم\]؛ باشد که \[تحت تعلیماتش، از پروردگار یکتا\] پروا کنند.

### الآية 39:29

> ضَرَبَ اللَّهُ مَثَلًا رَجُلًا فِيهِ شُرَكَاءُ مُتَشَاكِسُونَ وَرَجُلًا سَلَمًا لِرَجُلٍ هَلْ يَسْتَوِيَانِ مَثَلًا ۚ الْحَمْدُ لِلَّهِ ۚ بَلْ أَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُونَ [39:29]

الله \[براى مقایسۀ مشرک و موحد،\] مردى را مثال می‌زند كه چند شریک دربارۀ \[مالکیتِ\] او پیوسته با هم اختلاف و مشاجره دارند؛ و در مقابل آن، مردى كه تحت فرمان یک نفر قرار دارد. آیا این دو نفر، \[از نظرِ موقعیت\] یكسانند؟ ستایش مخصوص الله است؛ ولى بیشتر آنان نمى‏دانند.

### الآية 39:30

> إِنَّكَ مَيِّتٌ وَإِنَّهُمْ مَيِّتُونَ [39:30]

\[ای پیامبر،\] قطعاً تو خواهی مُرد و آنان \[نیز\] خواهند مُرد.

### الآية 39:31

> ثُمَّ إِنَّكُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ عِنْدَ رَبِّكُمْ تَخْتَصِمُونَ [39:31]

آنگاه \[شما مردم\] در روز قیامت، نزد پروردگارتان \[دربارۀ مسایل مورد اختلاف،\] مجادله خواهید کرد.

### الآية 39:32

> ۞ فَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ كَذَبَ عَلَى اللَّهِ وَكَذَّبَ بِالصِّدْقِ إِذْ جَاءَهُ ۚ أَلَيْسَ فِي جَهَنَّمَ مَثْوًى لِلْكَافِرِينَ [39:32]

و كیست ستمكارتر از کسی كه به الله، دروغ نسبت می‌دهد و سخن راستی را كه به وی رسیده است، دروغ می‌شمارد؟ آیا در دوزخ، جایگاهى براى کافران نیست؟

### الآية 39:33

> وَالَّذِي جَاءَ بِالصِّدْقِ وَصَدَّقَ بِهِ ۙ أُولَٰئِكَ هُمُ الْمُتَّقُونَ [39:33]

اما کسانی که پیام راستین بیاورند \[و دیگران را به پذیرش آن دعوت کنند\] و خود نیز آن را تصدیق نمایند، به راستی پرهیزگارند.

### الآية 39:34

> لَهُمْ مَا يَشَاءُونَ عِنْدَ رَبِّهِمْ ۚ ذَٰلِكَ جَزَاءُ الْمُحْسِنِينَ [39:34]

هر چه بخواهند، نزد پروردگارشان دارند. پاداش نیكوكاران همین است.

### الآية 39:35

> لِيُكَفِّرَ اللَّهُ عَنْهُمْ أَسْوَأَ الَّذِي عَمِلُوا وَيَجْزِيَهُمْ أَجْرَهُمْ بِأَحْسَنِ الَّذِي كَانُوا يَعْمَلُونَ [39:35]

تا الله، بدترین رفتارشان را از \[كارنامۀ\] آنان بزداید و بر اساس بهترین اعمالشان، به آنان پاداش دهد.

### الآية 39:36

> أَلَيْسَ اللَّهُ بِكَافٍ عَبْدَهُ ۖ وَيُخَوِّفُونَكَ بِالَّذِينَ مِنْ دُونِهِ ۚ وَمَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ هَادٍ [39:36]

آیا الله براى دفاع از بنده‌اش كافى نیست؟ اما مشرکان تو را از معبودان\[باطل\]شان مى‏ترسانند؛ و هر کس كه الله او را گمراه کند، هیچ هدایتگری نخواهد داشت.

### الآية 39:37

> وَمَنْ يَهْدِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ مُضِلٍّ ۗ أَلَيْسَ اللَّهُ بِعَزِيزٍ ذِي انْتِقَامٍ [39:37]

و هر کس که الله او را هدایت کند، هیچ کس او را گمراه نخواهد ساخت. آیا الله شکست‌ناپذیر و انتقام‏گیرنده نیست؟

### الآية 39:38

> وَلَئِنْ سَأَلْتَهُمْ مَنْ خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ لَيَقُولُنَّ اللَّهُ ۚ قُلْ أَفَرَأَيْتُمْ مَا تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ إِنْ أَرَادَنِيَ اللَّهُ بِضُرٍّ هَلْ هُنَّ كَاشِفَاتُ ضُرِّهِ أَوْ أَرَادَنِي بِرَحْمَةٍ هَلْ هُنَّ مُمْسِكَاتُ رَحْمَتِهِ ۚ قُلْ حَسْبِيَ اللَّهُ ۖ عَلَيْهِ يَتَوَكَّلُ الْمُتَوَكِّلُونَ [39:38]

\[ای پیامبر،\] اگر از مشرکان بپرسی: **«چه کسی آسمان‏ها و زمین را آفریده است؟»**، مسلماً می‌گویند: **«الله»**. به آنان بگو: **«پس به نظر شما، اگر الله ناخوشی و رنجی برایم بخواهد، آیا آنچه به جاى الله \[به نیایش\] مى‏خوانید، می‌توانند آسیب او را برطرف کنند؟ یا اگر الله رحمتى براى من بخواهد، آیا مى‏توانند مانع او شوند؟»** بگو: \[پشتیبانیِ\] الله برایم کافی است. اهل توکل، تنها بر او توكل مى‏كنند».

### الآية 39:39

> قُلْ يَا قَوْمِ اعْمَلُوا عَلَىٰ مَكَانَتِكُمْ إِنِّي عَامِلٌ ۖ فَسَوْفَ تَعْلَمُونَ [39:39]

بگو: «اى قوم من، شما بر روش خود‏ عمل کنید، من نیز \[به وظایف خود\] عمل مى‏كنم.

### الآية 39:40

> مَنْ يَأْتِيهِ عَذَابٌ يُخْزِيهِ وَيَحِلُّ عَلَيْهِ عَذَابٌ مُقِيمٌ [39:40]

به زودى خواهید دانست كه كیست آنكه \[در دنیا\] گرفتارِ عذاب رسواگر می‌شود و \[در آخرت،\] عذاب پاینده بر سرش می‌بارد».

### الآية 39:41

> إِنَّا أَنْزَلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ لِلنَّاسِ بِالْحَقِّ ۖ فَمَنِ اهْتَدَىٰ فَلِنَفْسِهِ ۖ وَمَنْ ضَلَّ فَإِنَّمَا يَضِلُّ عَلَيْهَا ۖ وَمَا أَنْتَ عَلَيْهِمْ بِوَكِيلٍ [39:41]

این كتاب آسمانی را براى \[هدایت\] مردم، به‏حق بر تو نازل كردیم؛ هر کس هدایت شود، به سودِ خود اوست و هر کس گمراه گشت، به زیان خویش گمراه شده است؛ و تو \[نگهبان و\] کارسازشان نیستى \[که آنان را به هدایت اجبار کنی\].

### الآية 39:42

> اللَّهُ يَتَوَفَّى الْأَنْفُسَ حِينَ مَوْتِهَا وَالَّتِي لَمْ تَمُتْ فِي مَنَامِهَا ۖ فَيُمْسِكُ الَّتِي قَضَىٰ عَلَيْهَا الْمَوْتَ وَيُرْسِلُ الْأُخْرَىٰ إِلَىٰ أَجَلٍ مُسَمًّى ۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَآيَاتٍ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ [39:42]

الله جان‏ها را در لحظۀ مرگ مى‏گیرد و \[نیز\] جان کسی را كه نمرده است، به هنگام خوابش \[مى‌گیرد\]؛ آنگاه جان‏هایی را كه حكم مرگ بر آنها رانده است، نگه مى‏دارد و جانِ دیگران را تا هنگام معین \[مرگ\] بازپس می‏فرستد. در این \[امر\] براى هر کس که بیندیشد، نشانه‌هایى \[از قیامت\] است.

### الآية 39:43

> أَمِ اتَّخَذُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ شُفَعَاءَ ۚ قُلْ أَوَلَوْ كَانُوا لَا يَمْلِكُونَ شَيْئًا وَلَا يَعْقِلُونَ [39:43]

آیا مشرکان غیر از الله، شفیعانی \[برای خود از میان معبودان باطلشان\] انتخاب کرده‌اند؟ \[ای پیامبر، به آنان\] بگو: **«حتی اگر آنها مالک چیزی نباشند و \[چیزی را\] درک نکنند \[باز هم آنها را به شفاعت می‌طلبید\]؟»**

### الآية 39:44

> قُلْ لِلَّهِ الشَّفَاعَةُ جَمِيعًا ۖ لَهُ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ۖ ثُمَّ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ [39:44]

بگو: **«تمام شفاعت‌ها، فقط از آنِ الله است. فرمانروایی آسمان‏ها و زمین \[نیز\] از آن اوست؛ سپس \[در روز قیامت، همگی\] به پیشگاهِ او بازگردانده می‌شوید»**.

### الآية 39:45

> وَإِذَا ذُكِرَ اللَّهُ وَحْدَهُ اشْمَأَزَّتْ قُلُوبُ الَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ ۖ وَإِذَا ذُكِرَ الَّذِينَ مِنْ دُونِهِ إِذَا هُمْ يَسْتَبْشِرُونَ [39:45]

هنگامی که الله به یکتایی \[و توحید\] یاد می‌شود، دل‏های کسانی که به آخرت ایمان ندارند، متنفر \[و بیزار\] می‌گردد؛ و چون از معبودانی غیر از الله یاد شود، آنگاه است که مشرکان شادمان می‌گردند.

### الآية 39:46

> قُلِ اللَّهُمَّ فَاطِرَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ عَالِمَ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ أَنْتَ تَحْكُمُ بَيْنَ عِبَادِكَ فِي مَا كَانُوا فِيهِ يَخْتَلِفُونَ [39:46]

بگو: **«بار الها، \[ای\] آفرینندۀ آسمان‏ها و زمین، ای دانای ‌نهان و آشکار، تو \[به تنهایی\] میان بندگانت راجع به آنچه \[در دنیا\] در آن اختلاف می‏ورزیدند داوری خواهی کرد»**.

### الآية 39:47

> وَلَوْ أَنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا مَا فِي الْأَرْضِ جَمِيعًا وَمِثْلَهُ مَعَهُ لَافْتَدَوْا بِهِ مِنْ سُوءِ الْعَذَابِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ۚ وَبَدَا لَهُمْ مِنَ اللَّهِ مَا لَمْ يَكُونُوا يَحْتَسِبُونَ [39:47]

اگر دو برابر آنچه در زمین است، در اختیار ستمکاران \[مشرک\] باشد، همه را براى نجات خود از سختىِ عذابِ روز قیامت فدا مى‏كنند؛ \[ولى پذیرفتنى نیست\]؛ و اموری از جانب الله برایشان آشكار مى‏گردد كه تصورش را هم نمى‏كردند.

### الآية 39:48

> وَبَدَا لَهُمْ سَيِّئَاتُ مَا كَسَبُوا وَحَاقَ بِهِمْ مَا كَانُوا بِهِ يَسْتَهْزِئُونَ [39:48]

\[در آن روز،\] دستاورد زشتشان بر آنان آشكار مى‏شود و عذابى كه مسخره مى‏كردند، دامنگیرشان خواهد شد.

### الآية 39:49

> فَإِذَا مَسَّ الْإِنْسَانَ ضُرٌّ دَعَانَا ثُمَّ إِذَا خَوَّلْنَاهُ نِعْمَةً مِنَّا قَالَ إِنَّمَا أُوتِيتُهُ عَلَىٰ عِلْمٍ ۚ بَلْ هِيَ فِتْنَةٌ وَلَٰكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُونَ [39:49]

هر گاه انسان دچار \[رنج و\] زیانی شود، ما را \[به نیایش\] مى‏خواند؛ و چون از جانب خویش نعمتى به وی ارزانى‌ داریم، می‌گوید: «فقط \[لیاقت و\] داناییِ‌ خودم موجب این نعمت شده است. \[نه،\] بلكه این آزمایش \[الهی\] است؛ ولى بیشتر مردم نمى‏دانند.

### الآية 39:50

> قَدْ قَالَهَا الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَمَا أَغْنَىٰ عَنْهُمْ مَا كَانُوا يَكْسِبُونَ [39:50]

پیشینیان آنان نیز همین سخن را گفتند؛ ولى \[به هنگام عذاب،\] دستاوردشان سودى به حالشان نداشت.

### الآية 39:51

> فَأَصَابَهُمْ سَيِّئَاتُ مَا كَسَبُوا ۚ وَالَّذِينَ ظَلَمُوا مِنْ هَٰؤُلَاءِ سَيُصِيبُهُمْ سَيِّئَاتُ مَا كَسَبُوا وَمَا هُمْ بِمُعْجِزِينَ [39:51]

و \[عقوبت\] دستاورد زشت آنان دامنگیرشان شد. این ستمکاران \[مشرک\] نیز به عقوبت دستاوردشان گرفتار خواهند شد و \[پروردگار متعال را\] به تنگ نخواهند آورد.

### الآية 39:52

> أَوَلَمْ يَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَشَاءُ وَيَقْدِرُ ۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَآيَاتٍ لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ [39:52]

آیا مشرکان نمی‌دانند که الله \[نعمت و\] روزی را بر هر کس که بخواهد، گسترده می‌دارد و یا تنگ می‌گیرد؟ بی‌گمان در این امر، نشانه‌هایی \[از تدبیر الهی\] برای مومنان است.

### الآية 39:53

> ۞ قُلْ يَا عِبَادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلَىٰ أَنْفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللَّهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا ۚ إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ [39:53]

\[ای پیامبر،\] به بندگانم که \[در ارتکاب به شرک و گناه\] زیاده‌روی کرده‌اند، بگو: «از رحمت الهی مأیوس نباشید؛ چرا که \[اگر توبه کنید،\] الله همۀ گناهانتان را می‌بخشد. به راستی که او تعالی بسیار آمرزنده و مهربان است.

### الآية 39:54

> وَأَنِيبُوا إِلَىٰ رَبِّكُمْ وَأَسْلِمُوا لَهُ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَكُمُ الْعَذَابُ ثُمَّ لَا تُنْصَرُونَ [39:54]

پیش از آنکه عذاب به سراغتان بیاید و هیچ کس نتواند یاری‌تان کند، به سوی پروردگار‌تان بازگردید و تسلیم \[فرمانِ\] او گردید.

### الآية 39:55

> وَاتَّبِعُوا أَحْسَنَ مَا أُنْزِلَ إِلَيْكُمْ مِنْ رَبِّكُمْ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَكُمُ الْعَذَابُ بَغْتَةً وَأَنْتُمْ لَا تَشْعُرُونَ [39:55]

و پیش از آنكه ناگهان ـ در حالی که غافلید ـ عذاب به سراغتان بیاید، از بهترین دستورهایى كه از جانب پروردگارتان بر شما نازل شده است، پیروى کنید.

### الآية 39:56

> أَنْ تَقُولَ نَفْسٌ يَا حَسْرَتَا عَلَىٰ مَا فَرَّطْتُ فِي جَنْبِ اللَّهِ وَإِنْ كُنْتُ لَمِنَ السَّاخِرِينَ [39:56]

\[هم‌اکنون بر حذر باشید\] تا کسی \[در روز قیامت\] نگوید: **«ای دریغ بر من که در حقِ الله کوتاهی نمودم و \[مؤمنان را\] مسخره می‌کردم!»**

### الآية 39:57

> أَوْ تَقُولَ لَوْ أَنَّ اللَّهَ هَدَانِي لَكُنْتُ مِنَ الْمُتَّقِينَ [39:57]

یا \[گناه خود را بر گردن تقدیر نیندازند و\] نگوید: **«اگر الله مرا هدایت کرده بود، قطعاً پرهیزگار بودم»**

### الآية 39:58

> أَوْ تَقُولَ حِينَ تَرَى الْعَذَابَ لَوْ أَنَّ لِي كَرَّةً فَأَكُونَ مِنَ الْمُحْسِنِينَ [39:58]

یا هنگامی که عذاب را می‌بیند، نگوید: **«ای کاش بازگشتی \[به دنیا\] داشتم تا در زمرۀ نیکوکاران قرار می‌گرفتم»**.

### الآية 39:59

> بَلَىٰ قَدْ جَاءَتْكَ آيَاتِي فَكَذَّبْتَ بِهَا وَاسْتَكْبَرْتَ وَكُنْتَ مِنَ الْكَافِرِينَ [39:59]

\[الله می‌فرماید:\] **«آری، آیات من برایت آمد و تو آنها را دروغ پنداشتی و تکبر نمودی و کفر ورزیدی»**.

### الآية 39:60

> وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ تَرَى الَّذِينَ كَذَبُوا عَلَى اللَّهِ وُجُوهُهُمْ مُسْوَدَّةٌ ۚ أَلَيْسَ فِي جَهَنَّمَ مَثْوًى لِلْمُتَكَبِّرِينَ [39:60]

و روز قیامت کسانی را که بر الله دروغ بسته‌اند، سیه‌روی می‌بینی. آیا در دوزخ جایگاهی برای متکبران نیست؟

### الآية 39:61

> وَيُنَجِّي اللَّهُ الَّذِينَ اتَّقَوْا بِمَفَازَتِهِمْ لَا يَمَسُّهُمُ السُّوءُ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ [39:61]

الله، پرهیزگاران را با وارد کردن به مکان کامیابی‌شان، \[از عذاب\] نجات می‌دهد. \[در بهشت،\] نه رنجی به آنان می‌رسد و نه اندوهگین می‌شوند.

### الآية 39:62

> اللَّهُ خَالِقُ كُلِّ شَيْءٍ ۖ وَهُوَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ وَكِيلٌ [39:62]

الله آفریدگار هر چیزی است و او تعالی بر همه چیز \[نگهبان و\] کارساز است.

### الآية 39:63

> لَهُ مَقَالِيدُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ۗ وَالَّذِينَ كَفَرُوا بِآيَاتِ اللَّهِ أُولَٰئِكَ هُمُ الْخَاسِرُونَ [39:63]

کلید گنجینه‌های آسمان‏ها و زمین از آنِ اوست؛ و کسانی که به آیات الهی کافر شدند، قطعاً زیانکارند.

### الآية 39:64

> قُلْ أَفَغَيْرَ اللَّهِ تَأْمُرُونِّي أَعْبُدُ أَيُّهَا الْجَاهِلُونَ [39:64]

\[ای پیامبر،\] بگو: **«ای بی‌خبران، آیا به من فرمان می‌دهید که \[معبودی\] غیر از الله را عبادت کنم؟»**

### الآية 39:65

> وَلَقَدْ أُوحِيَ إِلَيْكَ وَإِلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكَ لَئِنْ أَشْرَكْتَ لَيَحْبَطَنَّ عَمَلُكَ وَلَتَكُونَنَّ مِنَ الْخَاسِرِينَ [39:65]

به تو و پیامبرانِ پیش از تو وحى شده است كه: «اگر شرک بورزى، \[پاداشِ\] کارهایت قطعاً بر باد خواهد رفت و زیانكار خواهى شد؛

### الآية 39:66

> بَلِ اللَّهَ فَاعْبُدْ وَكُنْ مِنَ الشَّاكِرِينَ [39:66]

بلکه تنها الله را عبادت کن و سپاسگزار باش».

### الآية 39:67

> وَمَا قَدَرُوا اللَّهَ حَقَّ قَدْرِهِ وَالْأَرْضُ جَمِيعًا قَبْضَتُهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَالسَّمَاوَاتُ مَطْوِيَّاتٌ بِيَمِينِهِ ۚ سُبْحَانَهُ وَتَعَالَىٰ عَمَّا يُشْرِكُونَ [39:67]

مشرکان، الله را چنان كه سزاوار اوست، ارج ننهادند؛ حال آنکه در روز قیامت، زمین یكسره در قبضۀ اوست؛ و آسمان‏ها به دست وی درهم‌پیچیده خواهد شد. پاک و منزه است الله؛ و از چیزهایی که با وی شریک می‌سازند، برتر است.

### الآية 39:68

> وَنُفِخَ فِي الصُّورِ فَصَعِقَ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ إِلَّا مَنْ شَاءَ اللَّهُ ۖ ثُمَّ نُفِخَ فِيهِ أُخْرَىٰ فَإِذَا هُمْ قِيَامٌ يَنْظُرُونَ [39:68]

\[در آستانۀ قیامت،\] در **«صور»** دمیده می‌شود؛ آنگاه هر کس که در آسمان‏ها و در زمین است، مدهوشِ مرگ خواهد شد ـ مگر كسى كه الله بخواهد؛ آنگاه بار دیگر در آن دمیده می‌شود و ناگهان \[همه از مرگ\] برمی‌خیزند و چشم‌به‌راه \[فرمان پروردگار\] هستند.

### الآية 39:69

> وَأَشْرَقَتِ الْأَرْضُ بِنُورِ رَبِّهَا وَوُضِعَ الْكِتَابُ وَجِيءَ بِالنَّبِيِّينَ وَالشُّهَدَاءِ وَقُضِيَ بَيْنَهُمْ بِالْحَقِّ وَهُمْ لَا يُظْلَمُونَ [39:69]

\[در روز قیامت،\] زمین به نورِ پروردگارش روشن خواهد شد و نامۀ \[اعمال\] نهاده می‌شود و پیامبران و گواهان را می‌آورند و به حق و عدالت میان مردم داوری می‌شود و هرگز به آنان ستم نخواهد شد.

### الآية 39:70

> وَوُفِّيَتْ كُلُّ نَفْسٍ مَا عَمِلَتْ وَهُوَ أَعْلَمُ بِمَا يَفْعَلُونَ [39:70]

و جزای عملکردِ هر کس، به تمام و کمال داده می‌شود؛ و الله نسبت به اعمالشان دانا‌تر است.

### الآية 39:71

> وَسِيقَ الَّذِينَ كَفَرُوا إِلَىٰ جَهَنَّمَ زُمَرًا ۖ حَتَّىٰ إِذَا جَاءُوهَا فُتِحَتْ أَبْوَابُهَا وَقَالَ لَهُمْ خَزَنَتُهَا أَلَمْ يَأْتِكُمْ رُسُلٌ مِنْكُمْ يَتْلُونَ عَلَيْكُمْ آيَاتِ رَبِّكُمْ وَيُنْذِرُونَكُمْ لِقَاءَ يَوْمِكُمْ هَٰذَا ۚ قَالُوا بَلَىٰ وَلَٰكِنْ حَقَّتْ كَلِمَةُ الْعَذَابِ عَلَى الْكَافِرِينَ [39:71]

کافران گروه‌گروه به سوى دوزخ رانده مى‏شوند. همین كه به آنجا می‌رسند، درهایش گشوده می‌گردد و نگهبانانش می‌گویند: **«آیا پیامبرانی از میان خود شما به سراغتان نیامدند كه آیات پروردگارتان را برای شما مى‏خواندند و دربارۀ دیدار این روز هشدار مى‏دادند؟ آنان \[در پاسخ\] مى‌گویند: آری؛ ولى \[ما آنان را انکار كردیم و\] فرمان مجازات، سزاى کافران است»**.

### الآية 39:72

> قِيلَ ادْخُلُوا أَبْوَابَ جَهَنَّمَ خَالِدِينَ فِيهَا ۖ فَبِئْسَ مَثْوَى الْمُتَكَبِّرِينَ [39:72]

\[به آنان\] گفته مى‏شود: **«از درهاى دوزخ وارد شوید و جاودانه در آن به سر ‌بَرید؛ و \[به راستى\] جایگاه متكبران، چه بد \[جایگاهى\] است!»**

### الآية 39:73

> وَسِيقَ الَّذِينَ اتَّقَوْا رَبَّهُمْ إِلَى الْجَنَّةِ زُمَرًا ۖ حَتَّىٰ إِذَا جَاءُوهَا وَفُتِحَتْ أَبْوَابُهَا وَقَالَ لَهُمْ خَزَنَتُهَا سَلَامٌ عَلَيْكُمْ طِبْتُمْ فَادْخُلُوهَا خَالِدِينَ [39:73]

و كسانى كه از پروردگارشان پروا داشتند، گروه‌گروه به سوى بهشت هدایت مى‏شوند؛ همین كه به آنجا می‌رسند ـ در حالی كه درهاى بهشت گشوده شده است ـ \[با عزت و احترام وارد می‌شوند\] و نگهبانان آنجا می‌گویند: **«سلام بر شما. خوش آمدید. جاودانه به بهشت درآیید»**.

### الآية 39:74

> وَقَالُوا الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي صَدَقَنَا وَعْدَهُ وَأَوْرَثَنَا الْأَرْضَ نَتَبَوَّأُ مِنَ الْجَنَّةِ حَيْثُ نَشَاءُ ۖ فَنِعْمَ أَجْرُ الْعَامِلِينَ [39:74]

بهشتیان مى‏گویند: **«ستایش و سپاس مخصوص‏ الله است كه وعدۀ خویش را در مورد ما تحقق بخشید و سرزمین \[بهشت\] را به ما میراث داد كه در هر جاى آن بخواهیم، منزل می‌گیریم؛ و \[به راستى\] پاداش اهل عمل، چه نیكوست!»**

### الآية 39:75

> وَتَرَى الْمَلَائِكَةَ حَافِّينَ مِنْ حَوْلِ الْعَرْشِ يُسَبِّحُونَ بِحَمْدِ رَبِّهِمْ ۖ وَقُضِيَ بَيْنَهُمْ بِالْحَقِّ وَقِيلَ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ [39:75]

\[در آن روز،\] فرشتگان را خواهی دید كه پیرامون عرش حلقه زده‏اند و پروردگارشان را به پاکی می‌ستایند؛ و به حق و عدالت میان مردم داورى خواهد شد و گفته مى‏شود: **«ستایش و سپاس، مخصوص الله - پروردگار جهانیان- است»**.

## روابط ذات صلة

- [النص القرآني للسورة](https://quranpedia.net/surah/1/39.md)
- [كل تفاسير سورة الزمر
](https://quranpedia.net/surah-tafsir/39.md)
- [ترجمات سورة الزمر
](https://quranpedia.net/translations/39.md)
- [صفحة الكتاب: الترجمة الفارسية - دار الإسلام](https://quranpedia.net/book/1964.md)
- [المؤلف: فريق عمل اللغة الفارسية بموقع دار الإسلام](https://quranpedia.net/person/1739.md)

---

زُر [Quranpedia.net](https://quranpedia.net/surah/1/39/book/1964) — موسوعة القرآن الكريم: التفاسير، الترجمات، التلاوات، والمواضيع.