الترجمة الأوزبكية - علاء الدين منصور dan الأوزبكية tilida الشعراء surasining tarjimasi
Verse 1
ﭑ
ﭒ
1. То, Син, Мим.
Verse 2
ﭓﭔﭕﭖ
ﭗ
2. Ушбу (оятлар) очиқ-равшан Китоб оятларидир.
Verse 3
ﭘﭙﭚﭛﭜﭝ
ﭞ
3. (Эй Муҳаммад алайҳис-салоту вас-салом), эҳтимол сиз (Макка мушриклари) мўмин бўлмаганлари учун ўзингизни ҳалок қилгувчидирсиз. (Ундоқ қилманг, чунки);
Verse 4
4. Агар Биз (уларнинг мўмин бўлишларини) хоҳласак, уларга осмондан оят-мўъжиза нозил қилиб, шу билан бўйинлари эгилиб қоларди. (Лекин Биз буни истамаймиз, зеро иймон-ишонч ночор-ноиложликдан эмас, балки қалб қаноати билан ихтиёрий бўлиши лозимдир).
Verse 5
5. Уларга Раҳмон томонидан бирон янги эслатма келса, албатта, улар ундан юз ўгирувчи бўлдилар.
Verse 6
6. Бас, аниқки улар (пайғамбарни) ёлғончи қилдилар. Энди яқинда уларга ўзлари масхара қилган нарсанинг хабарлари (яъни, оқибати) келур.
Verse 7
7. Ахир улар Ерни — унда, Биз барча турли фойдали (ўсимлик) навларидан қанчасини ундириб қўйганимизни кўрмадиларми?!
Verse 8
8. Албатта бунда оят — ибрат бордир. (Лекин Макка мушрикларининг) кўплари иймон келтиргувчи бўлмадилар.
Verse 9
ﮖﮗﮘﮙﮚ
ﮛ
9. Шак-шубҳасиз, Парвардигорингизнинг Ўзи (кофирлар устидан) ғолиб, (мўминларга) меҳрибондир.
Verse 10
10. (Эй Муҳаммад алайҳис-салоту вас-салом), эсланг, Парвардигорингиз Мусога нидо қилиб: «У золим қавмга боргин.
Verse 11
ﮥﮦﮧﮨﮩ
ﮪ
11. Фиръавн қавмига (боргин), улар (Мендан) қўрқмайдиларми?!», (деган эди);
Verse 12
ﮫﮬﮭﮮﮯﮰ
ﮱ
12. Мусо айтди: «Парвардигорим, (албатта амрингга итоат этурман — у золим қавм олдига борурман, фақат) улар мени ёлғончи қилишларидан қўрқурман;
Verse 13
13. Ва (улар мени ёлғончи қилишларидан) дилим сиқилур, тилим бурро эмасдир, бас, (Мисрда Фиръавн зулми остида яшаб турган биродарим) Ҳорунга ҳам (пайғамбарлик) юборсанг, (у менга ёрдамчи бўлса).
Verse 14
ﯜﯝﯞﯟﯠﯡ
ﯢ
14. Яна уларнинг наздида мен гуноҳкорман (яъни, улар мени бир мисрлик — қибтий йигитни қасддан ўлдиришликда айблайдилар), бас, мени, (Сенинг фармонингни уларга етказмасимдан) ўлдириб қўйишларидан қўрқурман».
Verse 15
15. (Аллоҳ) деди: «Йўқ (улар сени ўлдира олмаслар). Бас, (биродаринг Ҳорун билан) Бизнинг оят-мўъжизаларимизни олиб боринглар! Албатта Биз сизлар билан бирга (савол-жавобларингизни) эшитиб тургувчидирмиз.
Verse 16
16. Энди Фиръавнга бориб айтинглар: «Ҳақиқатан биз барча оламлар Парвардигорининг элчиларидирмиз.
Verse 17
ﯵﯶﯷﯸﯹ
ﯺ
17. (Қўл остингдаги) Бани Исроил (қавми)ни бизга қўшиб (ўз юртлари — Фаластинга) жўнатгин».
Verse 18
18. (Улар келиб Фиръавнга шу сўзларни айтишгач, у Мусога қараб) деди: «Биз сени болалик чоғингда ўз ичимизда (яъни, саройимизда) тарбияламаганмидик, умрингнинг бир неча йилида орамизда турган эдинг-ку!
Verse 19
19. Кейин нонкўрлардан бўлиб қилган қилмишингни — қилган эдинг-ку (яъни, бир Қибтийни ўлдириб қўйиб қочиб кетган эдинг-ку)!»
Verse 20
ﭑﭒﭓﭔﭕﭖ
ﭗ
20. (Мусо) айтди: «Ўшанда мен у ишни билмаган ҳолда қилган эдим.
Verse 21
21. Сўнг сизлардан қўрқиб қочиб кетдим. Кейин Парвардигорим, менга ҳикмат — илм ҳадя этди ва мени пайғамбарлардан қилди.
Verse 22
22. Ўша сен менга миннат қилаётган неъмат (аслида) сен Бани Исроилни қул қилиб олишингдир».
____________________
И з о ҳ. Бу оятни шундай тушунмоқ лозим: «Эй Фиръавн, сен мени болалигимдан тарбиялаб ўстирганингни менга миннат қилмоқдасан. Аслида нима сабабдан мен сенинг саройингга келиб қолдим? Сен Бани Исроил қавмини қул қилиб, уларнинг барча ўғил болаларини ўлдираётганинг учун онам мени аниқ ўлимдан қутулиб қолармикан, деб сандиққа солиб, дарёга оқизганида сенинг хотининг мени дарёдан тутиб олган эди-ку! Агар сен Бани Исроил қавмига бундай зулму ситамлар қилмаганингда, мени ҳам ўз ота-онам тарбиялаган бўлар эди-ку! Ана ўша қилмишингни неъмат деб аташга уялмайсанми?!» Бу оят ўзга юртларни босиб, ўзига қарам қилиб олган, сўнгра «Биз сенларни тарбиялаб одам қилганмиз», деб даъво қиладиган барча мустамлакачиларга берилган жавобдир.
____________________
И з о ҳ. Бу оятни шундай тушунмоқ лозим: «Эй Фиръавн, сен мени болалигимдан тарбиялаб ўстирганингни менга миннат қилмоқдасан. Аслида нима сабабдан мен сенинг саройингга келиб қолдим? Сен Бани Исроил қавмини қул қилиб, уларнинг барча ўғил болаларини ўлдираётганинг учун онам мени аниқ ўлимдан қутулиб қолармикан, деб сандиққа солиб, дарёга оқизганида сенинг хотининг мени дарёдан тутиб олган эди-ку! Агар сен Бани Исроил қавмига бундай зулму ситамлар қилмаганингда, мени ҳам ўз ота-онам тарбиялаган бўлар эди-ку! Ана ўша қилмишингни неъмат деб аташга уялмайсанми?!» Бу оят ўзга юртларни босиб, ўзига қарам қилиб олган, сўнгра «Биз сенларни тарбиялаб одам қилганмиз», деб даъво қиладиган барча мустамлакачиларга берилган жавобдир.
Verse 23
ﭭﭮﭯﭰﭱ
ﭲ
23. Фиръавн деди: «Барча оламларнинг Парвардигори (деганинг) нимаси яна?»
Verse 24
24. (Мусо) айтди: «У агар ишонадиган бўлсанглар, осмонлар ва Ернинг ҳамда уларнинг орасидаги барча нарсаларнинг Парвардигори — Хожасидир».
Verse 25
ﭾﭿﮀﮁﮂ
ﮃ
25. (Фиръавн) атрофидаги (аъёнлар)ига: «Қулоқ солмайсизларми?», деб (масхара қилди).
Verse 26
ﮄﮅﮆﮇﮈ
ﮉ
26. (Мусо) айтди: «У сизларнинг ҳам, ўтган ота-боболарингизнинг ҳам Парвардигоридир».
Verse 27
27. (Фиръавн) деди: «Сизларга элчи қилиб юборилган бу пайғамбарингиз шак-шубҳасиз, жиннидир».
Verse 28
28. (Мусо) айтди: «Агар ақл юргизувчи бўлсангизлар, У машриқ ва мағрибни ҳамда уларнинг ўртасидаги бор нарсаларнинг Парвардигоридир».
Verse 29
29. (Фиръавн) деди: «Қасамки, агар сен мендан ўзгани илоҳ қилиб оладиган бўлсанг, албатта мен сени зиндонбанд кимсалардан қилиб қўюрман!»
Verse 30
ﮦﮧﮨﮩﮪ
ﮫ
30. (Мусо) айтди: «Агар мен сенга (ўзимнинг ҳақ пайғамбар эканлигимни далолат қиладиган) очиқ нарса — мўъжиза келтирсам ҳам-а?»
Verse 31
31. (Фиръавн) деди: «Бас, агар ростгўйлардан бўлсанг, ўша (мўъжизангни) келтир-чи?!»
Verse 32
ﯕﯖﯗﯘﯙﯚ
ﯛ
32. Шунда (Мусо) асосини ташлаган эди, баногоҳ у ростакам аждарга айланди.
Verse 33
ﯜﯝﯞﯟﯠﯡ
ﯢ
33. Кейин қўлини (чўнтагидан) чиқарган эди, баногоҳ у қараб турганларга (кундан ҳам) оқ бўлиб кўринди, (ҳолбуки, Мусо ўзи қорамағиз одам эди).
Verse 34
34. (Фиръавн) атрофидаги одамларга: «Шубҳасиз, бу (Мусо) ўткир сеҳргардир.
Verse 35
35. У ўз сеҳри билан сизларни ўз ерларингиздан чиқармоқчи, нима дейсизлар?», деди.
Verse 36
36. Улар айтишди: «Уни ва акаси (Ҳорун)ни қўйиб тургин-да, ҳамма шаҳарларга (сеҳргарларни йиғиб келадиган кишиларни жўнатгин),
Verse 37
ﯼﯽﯾﯿ
ﰀ
36. Улар айтишди: «Уни ва акаси (Ҳорун)ни қўйиб юбормай тургин-да, ҳамма шаҳарларга (сеҳргарларни йиғиб келадиган кишиларни жўнатгин),
Verse 38
ﰁﰂﰃﰄﰅ
ﰆ
38. Бас, сеҳргарлар маълум кунда белгиланган жойга тўпландилар.
Verse 39
ﰇﰈﰉﰊﰋ
ﰌ
39. Ва одамларга: «Сизлар ҳам тўпланиб бўлдингларми?
Verse 40
40. Агар сеҳргарлар ғолиб бўлиб чиқсалар, эҳтимол бизлар ўшаларга эргашурмиз», дейилди.
Verse 41
41. Энди қачонки, сеҳргарлар келишгач, Фиръавнга: «Агар биз ғолиб бўлсак, албатта бизлар учун (катта) мукофот бўлурми?», дейишди.
Verse 42
ﭦﭧﭨﭩﭪﭫ
ﭬ
42. У: «Ҳа, у ҳолда албатта сизлар менинг яқинларимдан бўлурсизлар», деди.
Verse 43
43. Мусо уларга: «Ташлайдиган нарсаларингизни ташланглар», деди.
Verse 44
44. Бас, улар арқон ва асоларни (ерга) ташладилар ва: «Фиръавннинг қудратига қасамки, албатта бизларгина ғолиб бўлгувчидирмиз», дедилар.
Verse 45
45. Сўнг Мусо асосини ташлаган эди, баногоҳ у (асо) уларнинг «уйдирма»ларини юта бошлади.
Verse 46
ﮈﮉﮊ
ﮋ
46. Бас, у сеҳргарлар сажда қилган ҳолларида ерга ташланиб:
Verse 47
ﮌﮍﮎﮏ
ﮐ
47. «Барча оламларнинг Парвардигорига —
Verse 48
ﮑﮒﮓ
ﮔ
48. Мусо ва Ҳоруннинг Парвардигорига иймон келтирдик», дедилар.
Verse 49
49. (Фиръавн) айтди: «Мен изн бермай туриб унга иймон келтирдингизми?! Албатта у (Мусо) сизларга сеҳр ўргатган каттангиздир. Энди яқинда билурсизлар — албатта мен оёқ-қўлларингизни қарама-қаршисига (ўнг қўл, чап оёқ ёки аксинча) кесурман ва сизларнинг барчангизни дорга осурман».
Verse 50
50. Улар дедилар: «Зарари йўқ. Зеро, бизлар Парвардигоримизга қайтгувчидирмиз.
Verse 51
51. Албатта бизлар (Мусога) биринчи иймон келтирган кишилар бўлганимиз сабабли Парвардигоримиз бизларнинг хато-гуноҳларимизни мағфират этишини умид қилурмиз».
Verse 52
52. Биз Мусога: «Бандаларим (яъни, Бани Исроил қавми) билан тунда йўлга чиққин! Албатта сизларнинг изингизга тушилур (яъни, Фиръавн ва унинг қўшини ортингиздан қувиб етур»), деб ваҳий юбордик.
Verse 53
ﯭﯮﯯﯰﯱ
ﯲ
53. Бас, (Мусо ва унинг қавми йўлга тушганларидан хабар топгач), Фиръавн барча шаҳарларга (аскар) йиғувчиларни жўнатди (ва деди):
Verse 54
ﯳﯴﯵﯶ
ﯷ
54. «Аниқки улар бир ҳовуч ялангоёқлардир.
Verse 55
ﯸﯹﯺ
ﯻ
55. Дарҳақиқат, улар (қўл остимиздан чиқиб кетишлари билан) бизларни ғазаблантирдилар.
Verse 56
ﯼﯽﯾ
ﯿ
56. Шубҳасиз, бизлар эҳтиёт чораларини кўриб тургувчи қавмдирмиз».
Verse 57
ﰀﰁﰂﰃ
ﰄ
57. Бас, мана шундай қилиб Биз уларни (яъни, Фиръавн ва унга эргашганларни) боғлар ва булоқлардан,
Verse 58
ﰅﰆﰇ
ﰈ
58. Хазиналар ва улуғ-гўзал маскандан айирдик.
Verse 59
ﰉﰊﰋﰌﰍ
ﰎ
59. Ва улар(нинг барчаси)га Бани Исроилни ворис қилдик.
Verse 60
ﰏﰐ
ﰑ
60. Бас, (Фиръавн) тонг пайтида уларни қувиб етди.
Verse 61
61. Энди қачонки икки жамоат бир-бирларини кўришгач, Мусонинг ҳамроҳлари: «Бизлар аниқ тутилдик, (чунки олдимизда ҳеч қандай йўл йўқ, фақат денгиз бор), дедилар.
Verse 62
62. (Мусо) айтди: «Йўқ, аниқки мен билан бирга Парвардигорим бор. Албатта у мени (нажот) йўлига бошлар».
Verse 63
63. Бас, Биз Мусога: (Асоинг билан) денгизни ургин», деб ваҳий юбордик. Бас, (денгиз) бўлиниб, ҳар бир бўлак (сув) баланд тоғ каби бўлди. (Сўнг Мусо ва унинг қавми денгиз ўртасидан очилган йўлга тушдилар.)
Verse 64
ﭱﭲﭳ
ﭴ
64. Ва кейингиларни (яъни, Фиръавн ва унинг қўшинини ҳам) ўша (йўлга) яқин қилдик.
Verse 65
ﭵﭶﭷﭸﭹ
ﭺ
65. Ва Мусо ҳамда у билан бирга бўлган кишиларнинг барчаларига нажот бердик.
Verse 66
ﭻﭼﭽ
ﭾ
66. Сўнгра кейингиларни (денгизга) ғарқ қилиб юбордик.
Verse 67
67. Албатта бунда (Фиръавн ва унинг қавми ҳалокатида) оят-ибрат бордир. (Лекин одамларнинг) кўплари иймон келтиргувчи бўлмадилар.
Verse 68
ﮉﮊﮋﮌﮍ
ﮎ
68. Шак-шубҳасиз, Парвардигорингизнинг Ўзи (кофирлар устидан) ғолиб, (мўминларга) меҳрибондир.
Verse 69
ﮏﮐﮑﮒ
ﮓ
69. (Эй Муҳаммад алайҳис-салоту вас-салом), уларга Иброҳим хабарини тиловат қилинг!
Verse 70
ﮔﮕﮖﮗﮘﮙ
ﮚ
70. Ўшанда у отаси ва қавмига: «Нимага ибодат қилмоқдасизлар?», деганида,
Verse 71
ﮛﮜﮝﮞﮟﮠ
ﮡ
71. Улар: «Бут-санамларга ибодат қилмоқдамиз. Бас, уларга содиқлигимизча қолурмиз», дедилар.
Verse 72
ﮢﮣﮤﮥﮦ
ﮧ
72. (Иброҳим) айтди: «Илтижо қилган пайтларингизда (бутларингиз) сизларни(нг илтижоларингизни) эшитдиларми?
Verse 73
ﮨﮩﮪﮫ
ﮬ
73. Ёки сизларга фойда ё зиён етказа оладиларми?!»
Verse 74
ﮭﮮﮯﮰﮱﯓ
ﯔ
74. Улар дедилар: «Йўқ, бизлар ота-боболаримизнинг мана шундай (бутларга ибодат) қилишларини кўрганмиз (шунинг учун бизлар ҳам бутларга ибодат қиламиз).
Verse 75
ﯕﯖﯗﯘﯙ
ﯚ
75. (Иброҳим) айтди: «Сизлар ибодат қилгувчи бўлган бутларингиз ҳақида ҳеч ўйлаб кўрдингларми?
Verse 76
ﯛﯜﯝ
ﯞ
76. Ўзингиз ҳам, қадим-қадим ота-боболарингиз ҳам (ибодат қилгувчи бўлган бутларингиз ҳақида ҳеч ўйлаб кўрдингларми?)
Verse 77
ﯟﯠﯡﯢﯣﯤ
ﯥ
77. Шак-шубҳасиз, улар мен учун душмандир (бас, мен уларга ибодат қилмайман), магар барча оламлар Парвардигоригагина (ибодат қилурман).
Verse 78
ﯦﯧﯨﯩ
ﯪ
78. У мени яратгандир, бас, Ўзи мени ҳидоят қилур.
Verse 79
ﯫﯬﯭﯮ
ﯯ
79. Унинг Ўзигина мени тўйдирур ва қондирур.
Verse 80
ﯰﯱﯲﯳ
ﯴ
80. Касал бўлган вақтимда Унинг Ўзи менга шифо берур.
Verse 81
ﯵﯶﯷﯸ
ﯹ
81. У мени ўлдирур, сўнгра (Қиёмат Кунида қайта) тирилтирур.
Verse 82
82. У жазо (Қиёмат) кунида менинг хато-гуноҳларимни мағфират этишини умид қилурман.
Verse 83
ﰃﰄﰅﰆﰇﰈ
ﰉ
83. Парвардигорим, менга ҳикмат-илм ҳадя этгин ва мени солиҳ (бандаларинг) қаторига қўшгин.
Verse 84
ﭑﭒﭓﭔﭕﭖ
ﭗ
84. Яна мен учун кейин келгувчи кишилар ўртасида рост мақтовлар қилгин.
Verse 85
ﭘﭙﭚﭛﭜ
ﭝ
85. Яна мени ноз-неъматлар боғининг ворисларидан қилгин.
Verse 86
ﭞﭟﭠﭡﭢﭣ
ﭤ
86. Отамни ҳам мағфират қилгин. У шубҳасиз адашганлардан бўлди.
Verse 87
ﭥﭦﭧﭨ
ﭩ
87. Ва (барча жонзот) қайта тириладиган Кунда мени шарманда қилмагин».
Verse 88
ﭪﭫﭬﭭﭮﭯ
ﭰ
88. У кунда на молу-давлат ва на бола-чақа фойда бермас;
Verse 89
ﭱﭲﭳﭴﭵﭶ
ﭷ
89. Магар Аллоҳ ҳузурига тоза дил билан келган кишиларгагина (фойда берур).
Verse 90
ﭸﭹﭺ
ﭻ
90. (У кунда) жаннат тақводор бўлган зотларга яқин қилинди.
Verse 91
ﭼﭽﭾ
ﭿ
91. Дўзах йўлдан озган кимсаларга кўрсатиб қўйилди.
Verse 92
ﮀﮁﮂﮃﮄﮅ
ﮆ
92. Ва уларга: «Сизлар Аллоҳни қўйиб ибодат қилиб ўтган бутларингиз қани?!
Verse 93
93. Улар сизларга ёрдам бера олурми ёки ўзлари ёрдам ола билурми?!», дейилди.
Verse 94
ﮏﮐﮑﮒ
ﮓ
94. Бас, у (бутлар) ва йўлдан оздирган кимсалар (дўзахга) улоқтирилди.
Verse 95
ﮔﮕﮖ
ﮗ
95. Ҳамда иблис лашкарлари (яъни, кишиларни Ҳақ йўлидан оздирган доҳийлар) барчалари (дўзахга улоқтирилди).
Verse 96
ﮘﮙﮚﮛ
ﮜ
96. Улар (дўзахда) талашиб-тортишар эканлар, дедилар:
Verse 97
ﮝﮞﮟﮠﮡﮢ
ﮣ
97. «Аллоҳ номига қасамки, албатта бизлар очиқ залолатда бўлган эканмиз.
Verse 98
ﮤﮥﮦﮧ
ﮨ
98. Сизларни (эй бут ва санамлар), барча оламларнинг Парвардигорига тенглаштирган пайтимизда.
Verse 99
ﮩﮪﮫﮬ
ﮭ
99. Бизларни фақат жиноятчи («доҳий»)лар йўлдан оздирдилар.
Verse 100
ﮮﮯﮰﮱ
ﯓ
100. Энди бизлар учун на оқловчилар,
Verse 101
ﯔﯕﯖ
ﯗ
101. Ва на бирон қадрдон дўст бордир.
Verse 102
102. Бас, қанийди яна бир марта (яшашнинг иложи) бўлса-ю, бизлар ҳам мўминлардан бўлсак».
Verse 103
103. Албатта, бунда (яъни, Иброҳим ва унинг қавми ҳақидаги қиссада) оят-ибрат бордир. (Лекин одамларнинг) кўплари иймон келтиргувчи бўлмадилар.
Verse 104
ﯪﯫﯬﯭﯮ
ﯯ
104. Шак-шубҳасиз, Парвардигорингизнинг Ўзи (кофирлар устидан) ғолиб, (мўминларга) меҳрибондир.
Verse 105
ﯰﯱﯲﯳ
ﯴ
105. Нуҳ қавми пайғамбарларни ёлғончи қилди (яъни, Нуҳни ҳам, бошқа пайғамбарларни ҳам инкор қилдилар).
Verse 106
106. Ўшанда уларга биродарлари Нуҳ айтган эди: «(Аллоҳдан) қўрқмайсизларми?!
Verse 107
ﯽﯾﯿﰀ
ﰁ
107. Албатта мен сизлар учун ишончли пайғамбардирман.
Verse 108
ﰂﰃﰄ
ﰅ
108. Бас, Аллоҳдан қўрқинглар ва менга итоат этинглар!
Verse 109
109. Мен сизлардан бу (даъватим) учун ажр-мукофот сўрамайман. Менинг ажр-мукофотим фақат барча оламларнинг Парвардигори Аллоҳнинг зиммасидадир.
Verse 110
ﰓﰔﰕ
ﰖ
110. Бас, Аллоҳдан қўрқинглар ва менга итоат этинглар!»
Verse 111
ﰗﰘﰙﰚﰛﰜ
ﰝ
111. Улар дедилар: «Сенга пасткаш (ялангоёқ) кимсалар эргашган бўлса, (бизлар сенга (қандай қилиб иймон келтирурмиз?»
Verse 112
ﭑﭒﭓﭔﭕﭖ
ﭗ
112. (Нуҳ) айтди: «Мен уларнинг иш-амал қилгувчи эканликларини билмасман.
Verse 113
113. Агар пайқай олсангизлар уларнинг ҳисоб-китоби ёлғиз Парвардигоримнинг зиммасидадир.
Verse 114
ﭡﭢﭣﭤ
ﭥ
114. Ва мен (сизнинг сўзингизга кириб) мўмин бўлган кишиларни (ҳузуримдан) қувмайман ҳам.
Verse 115
ﭦﭧﭨﭩﭪ
ﭫ
115. Мен фақат очиқ огоҳлантиргувчидирман».
Verse 116
116. Улар дедилар: «Қасамки, агар (бу даъватингдан) тўхтамасанг эй Нуҳ, албатта тошбўрон қилингувчилардан бўлурсан!»
Verse 117
ﭵﭶﭷﭸﭹ
ﭺ
117. (Шунда Нуҳ) айтди: «Парвардигорим, қавмим мени ёлғончи қилдилар.
Verse 118
118. Энди Сен Ўзинг мен билан уларнинг орасини очиб қўйгин ва менга ҳамда мен билан бирга бўлган мўмин кишиларга нажот бергин».
Verse 119
ﮅﮆﮇﮈﮉﮊ
ﮋ
119. Бас, Биз унга ва у билан бирга бўлган кишиларга (одамлар, ҳайвонлар ва паррандалар билан) лиқ тўла бўлган кемада нажот бердик.
Verse 120
ﮌﮍﮎﮏ
ﮐ
120. Сўнгра, (уларга нажот берганимиздан кейин) қолганларни ғарқ қилдик.
Verse 121
121. Албатта, бунда (яъни, Нуҳ ва унинг қавми ҳақидаги қиссада) оят-ибрат бордир. (Лекин одамларнинг) кўплари иймон келтиргувчи бўлмадилар.
Verse 122
ﮛﮜﮝﮞﮟ
ﮠ
122. Шак-шубҳасиз, Парвардигорингизнинг Ўзи (кофирлар устидан) ғолиб, (мўминларга) меҳрибондир.
Verse 123
ﮡﮢﮣ
ﮤ
123. Од (қабиласи) пайғамбарларни ёлғончи қилди.
Verse 124
124. Ўшанда уларга биродарлари Ҳуд айтган эди: (Аллоҳдан) қўрқмайсизларми?!
Verse 125
ﮭﮮﮯﮰ
ﮱ
125. Албатта мен сизлар учун ишончли пайғамбардирман.
Verse 126
ﯓﯔﯕ
ﯖ
126. Бас, Аллоҳдан қўрқинглар ва менга итоат этинглар!
Verse 127
127. Мен бу (даъватим) учун сизлардан ажр-мукофот сўрамайман. Менинг ажр-мукофотим фақат барча оламларнинг Парвардигори зиммасидадир.
Verse 128
ﯤﯥﯦﯧﯨ
ﯩ
128. Сизлар ҳар бир тепаликка ўйин-кулги учун бир белги — баланд бино қураверасизларми?!
____________________
И з о ҳ. Нақл қилишларича, Од қабиласи ҳою-ҳавасга жуда берилган бўлиб, ўз шаҳарларидан ташқаридаги йўл ёқаларига ҳам ўйин-кулги қиладиган баланд-қимматбаҳо иморатлар қуришар ва ўзлари яшайдиган уй-жойларни ҳам гўё ҳеч қачон ўлмайдигандек ҳаддан ортиқ мустаҳкам ва нақшу-нигорли қилиб қуриб, бутун умрларини мана шундай беҳуда ишларга сарфлашар ва бу билан фахрланиб, мақтаниб юрар эдилар. Юқоридаги ва қуйидаги оятларда Ҳуд алайҳиссалом уларни бундай беҳуда ишлар билан машғул бўлишдан қайтариб, дунё ва Охират учун фойдали юмушлар билан банд бўлишга даъват қилганлари ҳақида хабар берилади.
____________________
И з о ҳ. Нақл қилишларича, Од қабиласи ҳою-ҳавасга жуда берилган бўлиб, ўз шаҳарларидан ташқаридаги йўл ёқаларига ҳам ўйин-кулги қиладиган баланд-қимматбаҳо иморатлар қуришар ва ўзлари яшайдиган уй-жойларни ҳам гўё ҳеч қачон ўлмайдигандек ҳаддан ортиқ мустаҳкам ва нақшу-нигорли қилиб қуриб, бутун умрларини мана шундай беҳуда ишларга сарфлашар ва бу билан фахрланиб, мақтаниб юрар эдилар. Юқоридаги ва қуйидаги оятларда Ҳуд алайҳиссалом уларни бундай беҳуда ишлар билан машғул бўлишдан қайтариб, дунё ва Охират учун фойдали юмушлар билан банд бўлишга даъват қилганлари ҳақида хабар берилади.
Verse 129
ﯪﯫﯬﯭ
ﯮ
129. Ва гўё мангу яшаб қоладигандек қаср-саройлар соласизлар?!
Verse 130
ﯯﯰﯱﯲ
ﯳ
130. Қачон (бирон кишини жазолаш учун) ушласангизлар, бераҳмларча ушлайсизлар?!
Verse 131
ﯴﯵﯶ
ﯷ
131. Бас, Аллоҳдан қўрқинглар ва менга итоат этинглар!
Verse 132
ﯸﯹﯺﯻﯼ
ﯽ
132. Ва сизларни ўзларингиз биладиган неъматлар билан қўллаган-сийлаган Зотдан (Аллоҳдан) қўрқингиз!
Verse 133
ﯾﯿﰀ
ﰁ
133. У сизларни чорва ҳайвонлари ва ўғиллар билан,
Verse 134
ﰂﰃ
ﰄ
134. Боғлар ва булоқлар билан қўллади-ку!
Verse 135
ﰅﰆﰇﰈﰉﰊ
ﰋ
135. Албатта, мен сизларнинг устингизга улуғ куннинг — Қиёматнинг азоби тушишидан қўрқурман».
Verse 136
136. Улар дедилар: «Сенинг ваъз-насиҳат қилишинг ёки қилгувчилардан бўлмаслигинг бизлар учун баробардир (яъни, бизларга панд-насиҳат қилиб овора бўлма).
Verse 137
ﭑﭒﭓﭔﭕ
ﭖ
137. Албатта бу (айш-ишратга берилиб умр ўтказиш) аввалгилардан қолган одатдир.
Verse 138
ﭗﭘﭙ
ﭚ
138. Бизлар азоблангувчи эмасмиз».
Verse 139
139. Бас, улар (Ҳудни) ёлғончи қилишгач, Биз уларни ҳалок этдик. Албатта бунда (яъни, Ҳуд ва унинг қавми бўлмиш Од қабиласи ҳақидаги қиссада) оят-ибрат бордир. (Лекин одамларнинг) кўплари иймон келтиргувчи бўлмадилар.
Verse 140
ﭨﭩﭪﭫﭬ
ﭭ
140. Шак-шубҳасиз, Парвардигорингизнинг Ўзи (кофирлар устидан) ғолиб, (мўминларга) меҳрибондир.
Verse 141
ﭮﭯﭰ
ﭱ
141. Самуд (қабиласи) пайғамбарларни ёлғончи қилди.
Verse 142
142. Ўшанда уларга биродарлари Солиҳ айтган эди: (Аллоҳдан) қўрқмайсизларми?!
Verse 143
ﭺﭻﭼﭽ
ﭾ
143. Албатта мен сизлар учун ишончли пайғамбардирман.
Verse 144
ﭿﮀﮁ
ﮂ
144. Бас, Аллоҳдан қўрқинглар ва менга итоат этинглар!
Verse 145
145. Мен бу (даъватим) учун сизлардан ажр-мукофот сўрамайман. Менинг ажр-муофотим фақат барча оламларнинг Парвардигори зиммасидадир.
Verse 146
ﮐﮑﮒﮓﮔ
ﮕ
146. Сизлар бу ердаги нарсаларда қўйиб қўйилурмисиз?!
Verse 147
ﮖﮗﮘ
ﮙ
147. Боғлару булоқларда,
Verse 148
ﮚﮛﮜﮝ
ﮞ
148. Экинлар ва новдалари мулойим хурмо дарахтлари ичида (қўйиб қўйилурмисиз яъни, шундай нозу неъматлардан фойдаланиб мангу яшайверамиз, деб ўйлайсизларми)?!
Verse 149
ﮟﮠﮡﮢﮣ
ﮤ
149. Яна моҳирлик билан тоғлардан уйлар ҳам йўнмоқдасизлар (ясамоқдасизлар)?!
Verse 150
ﮥﮦﮧ
ﮨ
150. Бас, Аллоҳдан қўрқинглар ва менга итоат этинглар!
Verse 151
ﮩﮪﮫﮬ
ﮭ
151. Ва бузғунчи кимсаларнинг амрига итоат этманглар!
Verse 152
ﮮﮯﮰﮱﯓﯔ
ﯕ
152. Улар Ер юзида бузғунчилик қиладиган ва (ҳеч нарсани) ўнглай олмайдиган (ҳаддан ошувчи) кимсалардир».
Verse 153
ﯖﯗﯘﯙﯚ
ﯛ
153. Улар дедилар: «Ҳеч шак-шубҳасиз, сен сеҳрланган — ақлдан озган кимсалардандирсан.
Verse 154
154. Сен ҳам худди бизларга ўхшаган одамдирсан. Бас, агар (пайғамбарман деган даъвойингда) ростгўйлардан бўлсанг, бирон оят-мўъжиза келтир!»
Verse 155
155. У айтди: «(Менинг мўъжизам) мана шу туядир. (Маълум бир кун сув) ичиш навбати уникидир. Маълум бир кун эса сизларнинг ичиш навбатингиздир.
Verse 156
156. Яна унга бирон ёмонлик етказмангларки, у ҳолда сизларни улуғ Куннинг — Қиёматнинг азоби ушлар».
Verse 157
ﯺﯻﯼ
ﯽ
157. Бас, улар (туяни) сўйдилару, надомат қилгувчиларга айландилар.
Verse 158
158. Уларни азоб ушлади. Албатта бунда (яъни, Солиҳ ва унинг қавми ҳақидаги қиссада) оят-ибрат бордир. (Лекин одамларнинг) кўплари иймон келтиргувчи бўлмадилар.
Verse 159
ﰋﰌﰍﰎﰏ
ﰐ
159. Шак-шубҳасиз, Парвардигорингнинг Ўзи (кофирлар устидан) ғолиб, (мўминларга) меҳрибондир.
Verse 160
ﭑﭒﭓﭔ
ﭕ
160. Лут қавми пайғамбарларни ёлғончи қилди.
Verse 161
161. Ўшанда уларга биродарлари Лут айтган эди: «(Аллоҳдан) қўрқмайсизларми?
Verse 162
ﭞﭟﭠﭡ
ﭢ
162. Албатта мен сизлар учун ишончли пайғамбардирман.
Verse 163
ﭣﭤﭥ
ﭦ
163. Бас, Аллоҳдан қўрқинглар ва менга итоат этинглар!
Verse 164
164. Мен бу (даъватим) учун сизлардан ажр-мукофот сўрамайман. Менинг мукофотим фақат барча оламларнинг Парвардигори зиммасидадир.
Verse 165
ﭴﭵﭶﭷ
ﭸ
165. Сизлар бутун оламлардан (ажраб — ҳеч бир жонзот қилмаган ишни қилиб) эркакларга яқинлашурмисизлар?!
Verse 166
166. Ва Парвардигорингиз сизлар учун яратган жуфти ҳалолларингизни тарк қилурмисиз?! Йўқ, сизлар ҳаддан ошувчи қавмдирсизлар».
Verse 167
167. Улар дедилар: «Қасамки, агар тўхтамасанг эй Лут, албатта сургун қилингувчилардан бўлурсан».
Verse 168
ﮏﮐﮑﮒﮓ
ﮔ
168. У айтди: «Албатта мен сизларнинг (бу) ишларингизни ёмон кўргувчиларданман.
Verse 169
ﮕﮖﮗﮘﮙ
ﮚ
169. Парвардигорим, менга ва аҳлимга (яъни, менга иймон келтирган кишиларга) улар (кофирларнинг) қилаётган амаллари (оқибати)дан нажот бергин».
Verse 170
ﮛﮜﮝ
ﮞ
170. Бас, Биз унга ва унинг барча аҳли тобеъларига нажот бердик.
Verse 171
ﮟﮠﮡﮢ
ﮣ
171. Магар (азоб остида) қолгувчилардан бўлган бир кампирга (яъни, Лутнинг иймонсиз бўлган хотинига нажот бермадик).
Verse 172
ﮤﮥﮦ
ﮧ
172. Сўнгра бошқаларни ҳам ҳалок қилдик.
Verse 173
173. Ва уларнинг устига (тош) ёмғир ёғдирдик. Бас, (азоб ҳақида) огоҳлантирилган (лекин ўзларининг ярамас қилмишларидан қайтмаган) кимсаларнинг ёмғири нақадар ёмон бўлди.
Verse 174
174. Албатта бунда (Лут ва унинг қавми ҳақидаги қиссада) оят-ибрат бордир. (Лекин одамларнинг) кўплари иймон келтиргувчи бўлмадилар.
Verse 175
ﯛﯜﯝﯞﯟ
ﯠ
175. Шак-шубҳасиз, Парвардигорингизнинг Ўзи (кофирлар устидан) ғолиб, (мўминларга) меҳрибондир.
Verse 176
ﯡﯢﯣﯤ
ﯥ
176. Дарахтзор эгалари (яъни, Шуъайб пайғамбар қавми) пайғамбарларни ёлғончи қилдилар.
Verse 177
ﯦﯧﯨﯩﯪﯫ
ﯬ
177. Ўшанда уларга Шуъайб айтган эди: (Аллоҳдан) қўрқмайсизларми?!
Verse 178
ﯭﯮﯯﯰ
ﯱ
178. Албатта мен сизлар учун ишончли пайғамбардирман.
Verse 179
ﯲﯳﯴ
ﯵ
179. Бас, Аллоҳдан қўрқинглар ва менга итоат этинглар!
Verse 180
180. Мен бу (даъватим) учун сизлардан ажр-мукофот сўрамайман. Менинг ажр-мукофотим фақат барча оламларнинг Парвардигори зиммасидадир.
Verse 181
181. Ўлчовни тўла ўлчанглар ва камайтириб (тортгувчилардан) бўлманглар!
Verse 182
ﰋﰌﰍ
ﰎ
182. Ва тўғри тарози билан тортинглар!
Verse 183
183. Одамларга нарсаларини камайтириб берманглар ва Ер юзида бузғунчилик қилиб санқиб юрманглар!
Verse 184
ﭑﭒﭓﭔﭕ
ﭖ
184. Ҳамда сизларни ҳам (сизлардан) аввал яралган умматларни ҳам яратган зот — Аллоҳдан қўрқинглар!»
Verse 185
ﭗﭘﭙﭚﭛ
ﭜ
185. Улар дедилар: «Ҳеч шак-шубҳасиз, сен сеҳрланган — ақлдан озган кимсалардандирсан.
Verse 186
186. Сен ҳам худди бизларга ўхшаган одамдирсан. Албатта бизлар сени ёлғончи кимсалардан, деб гумон қилурмиз.
Verse 187
187. Бас, агар ростгўйлардан бўлсанг, устимизга осмондан бир бўлагини ташлаб юбор!»
Verse 188
ﭱﭲﭳﭴﭵ
ﭶ
188. У айтди: «Парвардигорим Ўзи сизларнинг қилаётган амалларингизни жуда яхши билгувчидир (яъни, сизлар қандай азобга мустаҳиқ бўлсангиз, Аллоҳ ўзи билиб жазоингизни бергувчидир)».
Verse 189
189. Бас, улар (Шуъайбни) ёлғончи қилишгач, уларни «соябон» кунининг азоби ушлади. Дарҳақиқат, у улуғ-даҳшатли куннинг азоби эди.
____________________
И з о ҳ. Уламолар айтишларича, Аллоҳ таоло Шуъайб алайҳиссаломнинг қавмини Шуъайбга иймон келтиришдан бош тортишгач, аввало қаттиқ иссиқ билан ушлаган экан, улар нафаслари қайтиб уйларидан ташқарига саҳрога чиққанларида, Аллоҳ таоло уларнинг устига соябон қилиб бир булут юборган ва улар ўша «соябон» остида тўпланиб турганларида осмондан олов ёғилиб барчалари тириклай ёниб кетган эканлар.
____________________
И з о ҳ. Уламолар айтишларича, Аллоҳ таоло Шуъайб алайҳиссаломнинг қавмини Шуъайбга иймон келтиришдан бош тортишгач, аввало қаттиқ иссиқ билан ушлаган экан, улар нафаслари қайтиб уйларидан ташқарига саҳрога чиққанларида, Аллоҳ таоло уларнинг устига соябон қилиб бир булут юборган ва улар ўша «соябон» остида тўпланиб турганларида осмондан олов ёғилиб барчалари тириклай ёниб кетган эканлар.
Verse 190
190. Албатта, бунда (яъни, Шуъайб ва унинг қавми ҳақидаги қиссада) оят-ибрат бордир. (Лекин одамларнинг) кўплари иймон келтиргувчи бўлмадилар.
Verse 191
ﮍﮎﮏﮐﮑ
ﮒ
191. Шак-шубҳасиз, Парвардигорингизнинг Ўзи (кофирлар устидан) ғолиб, (мўминларга) меҳрибондир.
Verse 192
ﮓﮔﮕﮖ
ﮗ
192. Албатта (бу Қуръон) барча оламлар Парвардигори томонидан нозил қилингандир.
____________________
И з о ҳ. Ушбу сурада ўтган пайғамбарлар ва уларнинг қавмлари ҳақидаги етти қисса мазкур бўлди. Аллоҳ таоло Ўзининг сўнгги пайғамбари Муҳаммад алайҳис-салоту вас-саломга Макка мушрикларининг иймонсизликларидан беҳад озор чекиб турган пайтларида аввалги пайғамбарларнинг қиссаларини сўйлаш билан у кишига таскин-тасалли бериб, бундай иймонсиз кимсалар илгари ҳам бўлганини ва бундан кейин ҳам албатта бўлишини билдиради. «Албатта бунда оят-ибрат бордир».
____________________
И з о ҳ. Ушбу сурада ўтган пайғамбарлар ва уларнинг қавмлари ҳақидаги етти қисса мазкур бўлди. Аллоҳ таоло Ўзининг сўнгги пайғамбари Муҳаммад алайҳис-салоту вас-саломга Макка мушрикларининг иймонсизликларидан беҳад озор чекиб турган пайтларида аввалги пайғамбарларнинг қиссаларини сўйлаш билан у кишига таскин-тасалли бериб, бундай иймонсиз кимсалар илгари ҳам бўлганини ва бундан кейин ҳам албатта бўлишини билдиради. «Албатта бунда оят-ибрат бордир».
Verse 193
ﮘﮙﮚﮛ
ﮜ
193. (Эй Муҳаммад алайҳис-салоту вас-салом), уни (яъни, Қуръонни) Руҳул-Амин — Жаброил нозил қилди.
Verse 194
ﮝﮞﮟﮠﮡ
ﮢ
194. Сиз (Охират азобидан) огоҳлантиргувчилардан бўлишингиз учун қалбингизга
Verse 195
ﮣﮤﮥ
ﮦ
195. Очиқ-равшан арабий тил билан (нозил қилди).
Verse 196
ﮧﮨﮩﮪ
ﮫ
196. Албатта (Қуръон ҳақидаги хабарлар) ўтганларнинг китобларида ҳам бордир.
Verse 197
197. Ахир (Қуръон ҳақида) Бани Исроил олимлари ҳам билишлари (Макка мушриклари) учун (Қуръон ҳақиқатан Аллоҳ томонидан нозил бўлганига) оят-далил эмасми?!
Verse 198
ﯗﯘﯙﯚﯛ
ﯜ
198. Агар Биз (Қуръонни) ажамлардан (яъни, араб бўлмаган кишилардан) бирига нозил қилсак,
Verse 199
ﯝﯞﯟﯠﯡﯢ
ﯣ
199. Бас, у (Қуръонни) уларга ўқиб берса, унга ҳам иймон келтиргувчи бўлмас эдилар.
Verse 200
ﯤﯥﯦﯧﯨ
ﯩ
200. (Пайғамбарларни ёлғончи қилишни) жиноятчи кимсаларнинг дилларига мана шундай йўллаб-киритиб қўйганмиз.
Verse 201
201. Улар то аламли азобни кўрмагунларича, (Қуръонга) иймон келтирмайдилар.
Verse 202
ﯲﯳﯴﯵﯶ
ﯷ
202. Бас, у (азоб) уларга ўзлари сезмаган ҳолларида тўсатдан келур.
Verse 203
ﯸﯹﯺﯻ
ﯼ
203. Сўнг улар: «Бизларга (бир оз) муҳлат берилармикан, (албатта иймон келтирган бўлур эдик)», деб қолурлар.
Verse 204
ﯽﯾ
ﯿ
204. Бас, улар Бизнинг азобимизни шоштирурларми?!
Verse 205
ﰀﰁﰂﰃ
ﰄ
205. (Эй Муҳаммад алайҳис-салоту вас-салом), хабар беринг-чи, агар Биз уларни (узоқ) йиллар (сиҳат-саломатлик, мол-давлат билан) фойдалантирсак-да,
Verse 206
ﰅﰆﰇﰈﰉ
ﰊ
206. Сўнгра уларга ваъда қилинган нарсалар (яъни, азоб) келса,
Verse 207
ﭑﭒﭓﭔﭕﭖ
ﭗ
207. (Ўша пайт) уларга (ҳаёти дунёда) фойдаланган нарсалари асқотурми?!
Verse 208
208. Биз бирон қишлоқ-шаҳарни ҳалок қилмадик, магар унинг учун (азоб-ҳалокатдан) огоҳлантиргувчи (пайғамбарлар) бўлган.
Verse 209
ﭠﭡﭢﭣ
ﭤ
209. (Ўшанда у қишлоқ аҳли ўз пайғамбарларини ёлғончи қилганларидан кейингина келажак авлод учун) эслатма-ибрат бўлсин, деб (ҳалок қилдик). Ва Биз золим бўлмадик.
Verse 210
ﭥﭦﭧﭨ
ﭩ
210. (Қуръонни осмондан) жинлар олиб тушганлари йўқ.
Verse 211
ﭪﭫﭬﭭﭮ
ﭯ
211. Улар учун бунинг имкони йўқ ва улар бунга қодир шахслар эмаслар.
Verse 212
ﭰﭱﭲﭳ
ﭴ
212. Чунки улар (ваҳийни ўғринча) эшитиб олишдан четлатилганлари аниқдир.
____________________
И з о ҳ. Макка мушриклари аввал «Қуръонни Муҳаммаднинг ўзи ёзиб олган», деб кўрдилар, лекин бу иғволари фойда бермади, чунки Пайғамбар алайҳис-салоту вас-саломнинг Қуръондек беназир Китобни ёзиш эмас, балки уни ўқиб беришга ҳам қодир бўлмаган саводсиз киши эканликлари маккаликларга маълум эди. Шундан кейин, улар «Муҳаммаднинг ҳам бошқа коҳин-фолбинларга ўхшаб ўз жинлари бор. Қуръонни унга ўшалар ўргатадилар», деган янги ёлғонни ўйлаб топдилар. Мазкур оятларда Аллоҳ таоло бу иш жинларнинг қўлидан келмаслигини, улар осмон хабарларини эшитишдан четлатилганларини айтиб (бу ҳақда Ҳижр сурасининг 17-18-оятларида ҳам зикр қилинган эди) Қуръони Карим У зотнинг Ўзи нозил қилган китоб эканини таъкидлайди. Суранинг 221-223-оятларида яна шу мавзуга қайтилиб, жинлар кимларнинг олдига тушиши аниқ айтилади.
____________________
И з о ҳ. Макка мушриклари аввал «Қуръонни Муҳаммаднинг ўзи ёзиб олган», деб кўрдилар, лекин бу иғволари фойда бермади, чунки Пайғамбар алайҳис-салоту вас-саломнинг Қуръондек беназир Китобни ёзиш эмас, балки уни ўқиб беришга ҳам қодир бўлмаган саводсиз киши эканликлари маккаликларга маълум эди. Шундан кейин, улар «Муҳаммаднинг ҳам бошқа коҳин-фолбинларга ўхшаб ўз жинлари бор. Қуръонни унга ўшалар ўргатадилар», деган янги ёлғонни ўйлаб топдилар. Мазкур оятларда Аллоҳ таоло бу иш жинларнинг қўлидан келмаслигини, улар осмон хабарларини эшитишдан четлатилганларини айтиб (бу ҳақда Ҳижр сурасининг 17-18-оятларида ҳам зикр қилинган эди) Қуръони Карим У зотнинг Ўзи нозил қилган китоб эканини таъкидлайди. Суранинг 221-223-оятларида яна шу мавзуга қайтилиб, жинлар кимларнинг олдига тушиши аниқ айтилади.
Verse 213
213. Бас, (эй Муҳаммад алайҳис-салоту вас-салом), сиз Аллоҳ билан бирга бошқа бирон «илоҳ»га илтижо қилманг! Акс ҳолда азоблангувчи кимсалардан бўлиб қолурсиз.
Verse 214
ﭿﮀﮁ
ﮂ
214. Ва яқин қариндош-уруғларингизни (Аллоҳнинг азобидан) огоҳлантиринг!
____________________
И з о ҳ. Ушбу икки оятда Аллоҳ таоло Ўз пайғамбарига ёлғиз Аллоҳдан ўзга бирон кимса ё нарсага сиғинмасликни ва бошлаб бу Ҳақ динга ўз қариндош-уруғларини чорлашни буюрди. Шу оятлар нозил бўлиши билан Пайғамбар алайҳис-салоту вас-салом қариндошларини йиғиб, уларни Охират азобидан фақат ўз иймон-амаллари билангина халос бўлишлари мумкин эканлиги ҳақида огоҳлантирадилар ва жумладан ўз қизларига қараб шундай дейдилар: «Эй Фотима, қанча сўраб-ёлвормагин, Охират кунида мен сенга асқотмайман (яъни, Охират азобидан пайғамбар қизи эканинг учун эмас, балки ўз амалинг билангина қутула олурсан), дейдилар. Бу Муҳаммад алайҳис-салоту вас-саломнинг барча умматларига сабоқдир.
____________________
И з о ҳ. Ушбу икки оятда Аллоҳ таоло Ўз пайғамбарига ёлғиз Аллоҳдан ўзга бирон кимса ё нарсага сиғинмасликни ва бошлаб бу Ҳақ динга ўз қариндош-уруғларини чорлашни буюрди. Шу оятлар нозил бўлиши билан Пайғамбар алайҳис-салоту вас-салом қариндошларини йиғиб, уларни Охират азобидан фақат ўз иймон-амаллари билангина халос бўлишлари мумкин эканлиги ҳақида огоҳлантирадилар ва жумладан ўз қизларига қараб шундай дейдилар: «Эй Фотима, қанча сўраб-ёлвормагин, Охират кунида мен сенга асқотмайман (яъни, Охират азобидан пайғамбар қизи эканинг учун эмас, балки ўз амалинг билангина қутула олурсан), дейдилар. Бу Муҳаммад алайҳис-салоту вас-саломнинг барча умматларига сабоқдир.
Verse 215
ﮃﮄﮅﮆﮇﮈ
ﮉ
215. Ўзингизга эргашган мўминлар учун қанотингизни паст тутинг (яъни, уларга хушхулқ билан камтарона муомалада бўлинг)!
Verse 216
216. Бас, агар улар итоатсизлик қилсалар, у ҳолда айтинг: «Албатта мен сизларнинг амалингиздан покдирман».
Verse 217
ﮒﮓﮔﮕ
ﮖ
217. Ғолиб ва меҳрибон (Аллоҳ)га таваккул қилинг!
Verse 218
ﮗﮘﮙﮚ
ﮛ
218. У сизни ўзингиз (намоз учун) тураётган вақтингизда ҳам кўриб турар.
Verse 219
ﮜﮝﮞ
ﮟ
219. Сажда қилгувчилар (намоз ўқувчилар) орасида (имом бўлган ҳолингизда намоз рукнларининг биридан иккинчисига) кўчаётган (вақтингизда ҳам кўриб турар).
Verse 220
ﮠﮡﮢﮣ
ﮤ
220. Шак-шубҳасиз, У эшитгувчи, билгувчи Зотдир.
Verse 221
ﮥﮦﮧﮨﮩﮪ
ﮫ
221. (Эй Муҳаммад алайҳис-салоту вас-салом), айтинг: «Мен сизларга жинлар кимларга тушиши ҳақида хабар берайми?
Verse 222
ﮬﮭﮮﮯﮰ
ﮱ
222. Улар барча гуноҳга ботган товламачиларга тушиб;
Verse 223
ﯓﯔﯕﯖ
ﯗ
223. Эшитиб олганларини уларга ташларлар. Уларнинг (жинларнинг) кўплари ёлғончилардир».
Verse 224
ﯘﯙﯚ
ﯛ
224. Шоирларга йўлдан озганлар эргашур.
Verse 225
225. Уларнинг (сўз водийларидан) ҳар водийда дайдишларини (яъни, ўзларига ёқиб қолган энг тубан кимса ё нарсаларни ҳам кўкка кўтариб, ёқтирмаганларини тупроққа қоришларини) кўрмадингизми?!
Verse 226
ﯤﯥﯦﯧﯨ
ﯩ
226. Ва ўзлари қилмайдиган нарсаларни айтишларини (кўрмадингизми?!)
Verse 227
227. Магар иймон келтирган ва яхши амаллар қилган ҳамда доим Аллоҳни ёдда тутган ва (илгари) мазлум бўлганларидан кейин (Ислом зафар топгач), ғолиб бўлган кишилар (яъни, шоирлар йўлдан оздиргувчи эмаслар). Золим кимсалар эса яқинида қандай оқибатга қараб кетаётганларини билиб қолурлар.
____________________
И з о ҳ. Бу оятлар барча замонлардаги Аллоҳдан қўрқмайдиган, устларидаги ҳокимият — сиёсат ўзгариши билан ёзаётган мавзулари, қаҳрамонлари ҳам ўзгариб кетаверадиган, ўзгаларга тўғрилик, эзгулик ҳақида лоф уриб, ўзлари нопок йўллардан юрадиган маддоҳ қаламкашлар ва ўзларининг бор илҳом-истеъдодларини маъшуқаларининг таъриф-тавсифларига сарф қиладиган назмбозлар ҳақидадир. Лекин иймонли, эзгу амаллар қиладиган ва доим Аллоҳни ёдда тутадиган шоирлар бундан мустасно эканлиги тўғрисида қуйидаги ояти каримада айтиб ўтилади. Яна бу хусусда Пайғамбар алайҳис-салоту вас-саломдан ҳам кўп ҳадислар ривоят қилинган. Шулардан бири мана бу ҳадисдир. Саҳобалардан бўлган бир шоир келиб Пайғамбар алайҳис-салоту вас-саломга, Аллоҳ таоло шоирлар ҳақида айтган бу сўзлардан кейин бизларнинг ҳолимиз не кечади, деганларида ҳазрат шундай жавоб берганлар: «Мўмин киши ҳам тиғи билан, ҳам тили (яъни, қалами) билан Аллоҳ йўлида жиҳод қилур. Яратган Эгамнинг номига қасамки, сизлар отадиган ўқнинг тиғи ўткирроқдир».
____________________
И з о ҳ. Бу оятлар барча замонлардаги Аллоҳдан қўрқмайдиган, устларидаги ҳокимият — сиёсат ўзгариши билан ёзаётган мавзулари, қаҳрамонлари ҳам ўзгариб кетаверадиган, ўзгаларга тўғрилик, эзгулик ҳақида лоф уриб, ўзлари нопок йўллардан юрадиган маддоҳ қаламкашлар ва ўзларининг бор илҳом-истеъдодларини маъшуқаларининг таъриф-тавсифларига сарф қиладиган назмбозлар ҳақидадир. Лекин иймонли, эзгу амаллар қиладиган ва доим Аллоҳни ёдда тутадиган шоирлар бундан мустасно эканлиги тўғрисида қуйидаги ояти каримада айтиб ўтилади. Яна бу хусусда Пайғамбар алайҳис-салоту вас-саломдан ҳам кўп ҳадислар ривоят қилинган. Шулардан бири мана бу ҳадисдир. Саҳобалардан бўлган бир шоир келиб Пайғамбар алайҳис-салоту вас-саломга, Аллоҳ таоло шоирлар ҳақида айтган бу сўзлардан кейин бизларнинг ҳолимиз не кечади, деганларида ҳазрат шундай жавоб берганлар: «Мўмин киши ҳам тиғи билан, ҳам тили (яъни, қалами) билан Аллоҳ йўлида жиҳод қилур. Яратган Эгамнинг номига қасамки, сизлар отадиган ўқнинг тиғи ўткирроқдир».
تقدم القراءة